Ο καταπονημένος στόλος αρμάτων μάχης και τεθωρακισμένων οχημάτων μεταφοράς προσωπικού (ΤΟΜΠ) της Εθνικής Φρουράς βρίσκεται εδώ και χρόνια σε τροχιά απαξίωσης, παραμένοντας σε επιχειρησιακή κατάσταση κυρίως χάρη στις επίμονες προσπάθειες και την τεχνογνωσία των έμπειρων τεχνικών και μηχανικών του Στρατεύματος. Ωστόσο, η υφιστάμενη κατάσταση δεν μπορεί να θεωρείται βιώσιμη σε βάθος χρόνου. Η απουσία συνολικού σχεδιασμού εγκυμονεί τον κίνδυνο η Κυπριακή Δημοκρατία να βρεθεί χωρίς σύγχρονα και αξιόπιστα μέσα μάχης, γεγονός που καθιστά επιτακτική την ανάγκη λήψης στρατηγικών και μακροπρόθεσμων αποφάσεων σε επίπεδο Κυβέρνησης.
Σε αυτό το πλαίσιο, ιδιαίτερο ενδιαφέρον αποκτά η παρουσία και οι κινήσεις της ελληνικής αμυντικής εταιρείας EODH, η οποία έχει ιδρύσει στην Κύπρο τη θυγατρική της εταιρεία EODH Dynamics, με προοπτική τη δημιουργία σύγχρονης εργοστασιακής μονάδας στη χώρα. Σύμφωνα με πληροφορίες του «Φ», η εταιρεία έχει εκδηλώσει επισήμως προς την κυπριακή Κυβέρνηση το ενδιαφέρον της για σύναψη συμφωνίας που θα αφορά τον εκσυγχρονισμό και την αναβάθμιση του συνόλου των αρμάτων μάχης, ΤΟΜΑ και ΤΟΜΠ της Εθνικής Φρουράς. Παράλληλα, όπως ανέφεραν οι άνθρωποι της εταιρείας της εταιρείας στον Φ, έχει τεθεί στο τραπέζι και πρόταση για συμμετοχή της Κυπριακής Δημοκρατίας στο μετοχικό κεφάλαιο της EODH Dynamics, εξέλιξη που θα μπορούσε να συνδέσει την ανανέωση των μέσων της Εθνικής Φρουράς με την ανάπτυξη εγχώριας αμυντικής βιομηχανικής βάσης, τη μακροπρόθεσμη ενίσχυση της αμυντικής αυτονομίας της χώρας και γενικότερα την δημιουρία μεγάλης προστιθέμενης αξίας.
Μάλιστα, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, η κυβέρνηση του Νίκου Χριστοδουλίδη αντιμετωπίζει θετικά την πρόταση. Τόσο η Κυβέρνηση του Νίκου Αναστασιάδη, όσο και η σημερινή Κυβέρνηση, έθεταν ως προϋπόθεση για συνεργασία την δημιουργία της εργοστασιακής μονάδας όσο και το έργο εκσυγχρονισμού και αναβάθμισης πραγματοποιηθούν αποκλειστικά στην Κύπρο, κάτι που, όπως αναφέραμε, ευθυγραμμίζεται με τον σχεδιασμό της εταιρείας.
Σημειώνεται, πάντως, ότι σε περίπτωση επίτευξης συμφωνίας και προώθησης της δημιουργίας εργοστασιακής μονάδας στην Κύπρο, θα προηγηθεί υποχρεωτικά η εκπαίδευση του προσωπικού στην Ελλάδα, στο πλαίσιο της προετοιμασίας για τη λειτουργία και τη μεταφορά τεχνογνωσίας.
Όπως πληροφορείται ο «Φ», οι σχετικές συζητήσεις είχαν ξεκινήσει ήδη από την περίοδο της διακυβέρνησης του Νίκου Αναστασιάδη, χωρίς ωστόσο να προχωρήσουν σε ουσιαστικό στάδιο. Πάντως, από την πλευρά της εταιρείας δηλώνουν ετοιμότητα, για επιτάχυνση των συνομιλιών, ούτως ώστε να προχωρήσουν στο παρασύνθημα και στους σχεδιασμούς για δημιουργία εργοστασίου. Η εταιρεία, υποστηρίζει επίσης ότι θα μπορεί να αναβαθμίζει 40 με 50 οχήματα τον χρόνο, αριθμός ο οποίος θα αυξάνεται με το πέρας των ετών, με κόστος που θα διαφέρει ανά διαμόρφωση του οχήματος. Όπως ανέφεραν οι άνθρωποι της EODH στο philenews στις συζητήσεις με την Κυβέρνηση προσέφεραν πακέτο για εγγύηση 15ετίας και πιστοποίηση στα νέα αναβαθμισμένα οχήματα από ξένο ανεξάρτητο φορέα καθώς και συνεχή υποστήριξη (FOS) σε όλες τις ανάγκες των οχημάτων της Ε.Φ.
Οι άνθρωποι της EODH, βρίσκονται ήδη σε επαφές με το Κυπριακό Εμπορικό Βιομηχανικό Επιμελητήριο (ΚΕΒΕ) και με τον Κυπριακό Σύνδεσμο Επιχειρήσεων Ερευνας και Καινοτομίας (ΚΣΕΕΚ), ενώ έχουν αναπτύξει συνεργασίες με κυπριακές εταιρείες άμυνας από τα προηγούμενα χρόνια.
Όσον αφορά τις δραστηριότητες της στην Ελλάδα, η εταιρεία διαθέτει τρία εργοστάσια στη Θεσσαλονίκη, τα οποία δραστηριοποιούνται στην κατασκευή θωρακίσεων, για άρματα μάχης Leopard 2AV και Α8, ΤΟΜΑ PUMA καθώς και ΤΟΜΑ BOXER. Σύμφωνα με πληροφόρηση που λάβαμε από την εταιρεία, μέσα στο επόμενο έτος θα ανοίξουν και τέταρτη μονάδα η οποία θα κατασκευάζει εξ ολοκλήρου άρματα μάχης.
Τι προσφέρει η EODH
Αξιοποιώντας χάλυβα προερχόμενο από τη Σουηδία, ο οποίος θεωρείται από τους υψηλότερης ποιότητας στην Ευρώπη, η εταιρεία έχει τη δυνατότητα να προχωρεί σε ολοκληρωμένη αναβάθμιση ενός οχήματος, καλύπτοντας τόσο τη θωράκισή του όσο και τα μηχανικά του μέρη, καθώς και τον οπλισμό του.
Σύμφωνα με την πρόταση της εταιρείας, τα ΤΟΜΠ Λεωνίδας, μπορούν να διαμορφωθούν σε πάρα πολλές εκδόσεις, που θα αυξήσουν την επιχειρησιακή τους αξία αλλά προ πάντων θα παρέχουν μεγαλύτερη προστασία στο προσωπικό. Πρόκειται για οχήματα μεταφοράς προσωπικού (APC), οχήματα μάχης (ΤΟΜΑ – IFV), οχήματα διοίκησης (CP), φορείς όλμων 80 χιλ. και 120 χιλ., οχήματα διακομιδής τραυματιών (MEDEVAC), οχήματα για επισκευές με βραχίονες καθώς και οχήματα για αποναρκοθέτηση.
Η εταιρεία έχει καταθέσει πρόταση για την αναβάθμιση τόσο των αρμάτων μάχης ΑΜΧ-30B2, των τεθωρακισμένων οχημάτων μάχης BMP-3, όσο και των αρμάτων μάχης Τ-80. Σε ένα ευρύτερο πλαίσιο, η Κύπρος δεν διαθέτει τη δημοσιονομική δυνατότητα να αντικαταστήσει στο σύνολό τους όλα τα άρματα μάχης και τα τεθωρακισμένα οχήματα μεταφοράς προσωπικού της Εθνικής Φρουράς με σύγχρονα και νεότερης γενιάς μέσα, λόγω του ιδιαίτερα υψηλού κόστους.
Ενδεικτικά, η προμήθεια ενός νέου τεθωρακισμένου οχήματος μεταφοράς προσωπικού μπορεί να κυμαίνεται από 15 έως 25 εκατομμύρια ευρώ, ανάλογα με τη διαμόρφωση, τον εξοπλισμό και τις επιχειρησιακές απαιτήσεις, καθιστώντας τον εκσυγχρονισμό των υφιστάμενων μέσων μια πιο ρεαλιστική και οικονομικά βιώσιμη επιλογή για τη Δημοκρατία.
