Τα τελευταία χρόνια καταγράφεται ουσιαστική αλλαγή στη στάση των γυναικών απέναντι στην πρόληψη και τη φροντίδα της υγείας του μαστού. Όλο και περισσότερες γυναίκες απευθύνονται σε ειδικούς και εντάσσουν στην καθημερινότητά τους τον τακτικό προληπτικό έλεγχο, αναγνωρίζοντας τη σημασία του για την έγκαιρη διάγνωση.
Το μήνυμα των ειδικών είναι ξεκάθαρο: ο προληπτικός έλεγχος αποτελεί ένα ανεκτίμητο «δώρο» για την υγεία και δεν θα πρέπει να παραλείπεται, ακόμη και όταν δεν υπάρχουν ενοχλήσεις ή εμφανή συμπτώματα, ανεξαρτήτως ηλικίας.
Πότε ξεκινά ο προληπτικός έλεγχος
Για τις γυναίκες που δεν ανήκουν σε ομάδα αυξημένου κινδύνου, ο προληπτικός έλεγχος συνήθως αρχίζει μετά την ηλικία των 40 ετών, με βασική εξέταση τη μαστογραφία. Ανάλογα με τα ευρήματα, μπορεί να κριθεί απαραίτητη η διενέργεια συμπληρωματικών εξετάσεων, όπως υπερηχογράφημα ή μαγνητική τομογραφία. Η μαγνητική, ωστόσο, δεν ενδείκνυται για όλες τις γυναίκες και χρησιμοποιείται κυρίως σε περιπτώσεις πολύ πυκνού μαστού ή για την παρακολούθηση της ανταπόκρισης σε θεραπείες, όπως η χημειοθεραπεία.
Σε νεαρότερες ηλικίες, περίπου από τα 20 έως τα 25 έτη, ο έλεγχος πραγματοποιείται μόνο εφόσον εντοπιστεί κάποιο εύρημα κατά την αυτοψηλάφηση. Στις περισσότερες περιπτώσεις πρόκειται για καλοήθεις αλλοιώσεις, όπως κύστεις ή αδενικές μεταβολές που σχετίζονται με τον κύκλο της γυναίκας. Όταν, όμως, υπάρχει οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του μαστού, ο προληπτικός έλεγχος θα πρέπει να ξεκινά τουλάχιστον δέκα χρόνια νωρίτερα από την ηλικία στην οποία διαγνώστηκε το συγγενικό πρόσωπο, για παράδειγμα η μητέρα.
Η σημασία του γονιδιακού ελέγχου
Ο γονιδιακός έλεγχος αποτελεί πλέον σημαντικό εργαλείο για γυναίκες με έντονο οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του μαστού ή με συγγενείς πρώτου βαθμού που νόσησαν σε μικρή ηλικία. Περιλαμβάνει τη διερεύνηση μεταλλάξεων σε γονίδια όπως τα BRCA1 και BRCA2, αλλά και σε άλλα γονίδια που συνδέονται με την εμφάνιση της νόσου. Για τον λόγο αυτό, κρίνεται απαραίτητο να πραγματοποιείται εκτεταμένος γονιδιακός έλεγχος (full panel) και όχι περιορισμένος έλεγχος μόνο των βασικών γονιδίων.
Η απόφαση για γονιδιακό έλεγχο πρέπει να λαμβάνεται με προσοχή και πάντα να προηγείται γενετική συμβουλευτική. Με αυτόν τον τρόπο, η γυναίκα ενημερώνεται πλήρως για τις πιθανές συνέπειες ενός θετικού αποτελέσματος και τις επιλογές που υπάρχουν, οι οποίες μπορεί να κυμαίνονται από εντατικότερη παρακολούθηση έως και την προφυλακτική μαστεκτομή.
Ποια συμπτώματα θεωρούνται ύποπτα
Εκτός από την αυτοψηλάφηση, υπάρχουν ορισμένα σημάδια που θα πρέπει να οδηγήσουν άμεσα μια γυναίκα στον ειδικό. Σε αυτά περιλαμβάνονται:
- Αλλαγές στο δέρμα του μαστού, όπως κοκκινίλα ή εικόνα που θυμίζει «φλούδα πορτοκαλιού»
- Εμφάνιση λακκουβίτσας ή έλξης του δέρματος σε συγκεκριμένο σημείο
- Ασυμμετρία των μαστών κατά την ανύψωση των χεριών
- Ψηλαφητά ογκίδια στον μαστό ή στη μασχάλη
Τα συμπτώματα αυτά ενδέχεται να συνδέονται ακόμη και με επιθετικές μορφές καρκίνου, γεγονός που καθιστά την έγκαιρη διάγνωση καθοριστικό παράγοντα για την επιτυχή αντιμετώπιση.
ygeiamou.gr
