Παρά τη σαφή θέση της Δανία ότι η Γροιλανδία δεν πωλείται, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και το επιτελείο του «συζητούν το πώς θα μπορούσε να μοιάζει μια πιθανή αγορά», σύμφωνα με τον Λευκό Οίκο, αναφέρει το Reuters.
Ωστόσο, ακόμη και ως υποθετικό σενάριο, η συζήτηση για την πώληση μιας αυτόνομης περιοχής όπως η Γροιλανδία προσκρούει σε θεμελιώδη εμπόδια, με βασικότερο το ερώτημα πώς μπορεί να καθοριστεί τιμή για μια χώρα ή μια αυτόνομη επικράτεια.
«Δεν υπάρχει αγορά για χώρες»
«Δεν υπάρχει αγορά για αγοραπωλησίες χωρών», δήλωσε ο Nick Kounis, επικεφαλής οικονομολόγος της ABN AMRO, επισημαίνοντας ότι δεν υφίσταται αποδεκτό πλαίσιο αποτίμησης κρατών.
Το Reuters υπενθυμίζει ότι το 1946 οι ΗΠΑ είχαν προσφερθεί να αγοράσουν το τεράστιο και πλούσιο σε ορυκτά νησί της Αρκτικής από τη Δανία έναντι 100 εκατ. δολαρίων, πρόταση που απορρίφθηκε. Σε σημερινές τιμές, το ποσό αντιστοιχεί σε περίπου 1,6 δισ. δολάρια, ωστόσο θεωρείται εντελώς ανεπαρκές, καθώς δεν αντανακλά τη σύγχρονη οικονομική και γεωπολιτική αξία της Γροιλανδίας.
Αντίστοιχα, ιστορικές αγορές όπως η Λουιζιάνα το 1803 ή η Αλάσκα το 1867 δεν προσφέρουν χρήσιμα συγκριτικά δεδομένα, καθώς πραγματοποιήθηκαν υπό εντελώς διαφορετικές συνθήκες και με πρόθυμους πωλητές, ενώ τα ποσά θα ήταν σήμερα πολλαπλάσια.
ΑΕΠ, επιδοτήσεις και αστάθμητοι παράγοντες
Η Κεντρική Τράπεζα της Δανίας εκτιμά ότι το ΑΕΠ της Γροιλανδίας, το οποίο βασίζεται κυρίως στην αλιεία, ανήλθε σε μόλις 3,6 δισ. δολάρια το 2023. Ακόμη κι αν αυτό αποτελούσε αφετηρία αποτίμησης, παραμένει ασαφές πώς θα μπορούσε να μετατραπεί σε τιμή πώλησης.
Παράλληλα, περίπου το 50% του δημόσιου προϋπολογισμού της Γροιλανδίας καλύπτεται από δανικές επιδοτήσεις, που χρηματοδοτούν νοσοκομεία, σχολεία και βασικές υποδομές, γεγονός που περιπλέκει περαιτέρω οποιαδήποτε οικονομική αποτίμηση.
Ορυκτός πλούτος και γεωπολιτική
Παρότι ο Τραμπ έχει αρνηθεί ότι οι ΗΠΑ στοχεύουν τα ορυκτά και ενεργειακά αποθέματα της Γροιλανδίας, το Reuters σημειώνει ότι η κυβέρνησή του έχει συζητήσει την απόκτηση συμμετοχής στην Critical Metals, εταιρεία που επιδιώκει την ανάπτυξη του μεγαλύτερου έργου σπάνιων γαιών στην περιοχή.
Η αξία των ορυκτών και ενεργειακών αποθεμάτων της Γροιλανδίας εκτιμάται σε εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια ή και περισσότερο, ενώ έρευνα του 2023 έδειξε ότι 25 από τα 34 ορυκτά που χαρακτηρίζονται ως κρίσιμες πρώτες ύλες από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή εντοπίζονται στο νησί.
Όλες οι επιλογές στο τραπέζι
Προς το παρόν, η κυβέρνηση Τραμπ δηλώνει ότι όλες οι επιλογές παραμένουν ανοιχτές, ακόμη και η στρατιωτική δράση, προκειμένου να αποκτήσει έλεγχο μιας περιοχής που θεωρεί ζωτικής σημασίας για την εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ, όπου ήδη διατηρεί περιορισμένη στρατιωτική παρουσία.
Η προγραμματισμένη συνάντηση του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο με τη δανική ηγεσία ενδέχεται να ρίξει περισσότερο φως στα αμερικανικά σχέδια για τη Γροιλανδία.
Σύμφωνα με τον Kounis της ABN AMRO, ο Τραμπ ενδέχεται να εφαρμόζει την ίδια τακτική που έχει χρησιμοποιήσει και σε άλλες περιπτώσεις, όπως στις διαπραγματεύσεις για τους δασμούς: την προβολή ενός ακραίου σεναρίου, με στόχο να πιεστεί η άλλη πλευρά σε συμβιβασμούς.
