Η πρόσφατη τραγωδία στο Κραν Μοντάνα, η οποία οδήγησε σε απώλειες ζωών και σοβαρούς τραυματισμούς μετά από πυρκαγιά που προκλήθηκε από χρήση πυροτεχνημάτων εντός νυχτερινού κέντρου, φέρνει με τον πιο σκληρό τρόπο στο προσκήνιο το ζήτημα της τήρησης των κανόνων ασφαλείας. Το περιστατικό αυτό υπογραμμίζει την ανάγκη για πλήρη επίγνωση των δυνατοτήτων αλλά και των περιορισμών των προϊόντων αυτών.
Μιλώντας στον «Φ» ο διευθυντής της Υπηρεσίας Μεταλλείων και Λατομείων και υπεύθυνος του Κλάδου Εκρηκτικών Υλών, Στέλιος Μιχαήλ, ανέφερε ότι είναι εξαιρετικά σημαντικό να αποσαφηνιστεί ότι στην αγορά κυκλοφορούν πυροτεχνήματα χαμηλού κινδύνου, τα οποία είναι σχεδιασμένα για συγκεκριμένες συνθήκες. Όπως εξήγησε υπάρχουν προϊόντα κατάλληλα αποκλειστικά για εξωτερικούς χώρους, καθώς και εξειδικευμένα πυροτεχνήματα εγκεκριμένα για εσωτερική χρήση. Σημείωσε ότι η Υπηρεσία βρίσκεται σε συντονισμό με όλες τις συναρμόδιες υπηρεσίες και προβαίνει σε ενέργειες έτσι ώστε να δοθούν σχετικές οδηγίες στα κέντρα αναψυχής για σωστή χρήση των πυροτεχνημάτων.
Πρόσθεσε πως κάθε νόμιμο προϊόν που κυκλοφορεί φέρει την υποχρεωτική σήμανση CE, η οποία εγγυάται ότι το πυροτέχνημα πληροί τις ευρωπαϊκές προδιαγραφές ασφαλείας.
Σύμφωνα με τον κ. Μιχαήλ, η ύπαρξη του CE καθιστά ακόμη πιο επιτακτική την υποχρέωση των χρηστών και των διοργανωτών να διαβάζουν προσεκτικά τις οδηγίες του κατασκευαστή. Η αυστηρή τήρηση των αποστάσεων ασφαλείας και του τρόπου πυροδότησης δεν είναι προαιρετική, αλλά ο μοναδικός τρόπος πρόληψης τέτοιων καταστροφικών συμβάντων.
Η ασφάλεια σε κλειστούς χώρους, σημείωσε, δεν βασίζεται μόνο στην ποιότητα του προϊόντος, αλλά κυρίως στην ορθή επιλογή και την τήρηση των πρωτοκόλλων χρήσης που ορίζει ο κατασκευαστής, ανάλογα με το επίπεδο κινδύνου, τη χρήση, τον θόρυβο και τις απαιτήσεις φύλαξης και πρόσβασης.
«Είναι εξαιρετικά σημαντικό αυτοί που διαθέτουν τα πυροτεχνήματα στα κέντρα αναψυχής να επισημαίνουν να είναι σε σταθερό σημείο και μακριά από εύφλεκτα υλικά, όπως και να τηρούνται αυστηρά οι οδηγίες σύμφωνα με τον κατασκευαστή και τη σήμανση CE», τονίζει ο Επιθεωρητής Εκρηκτικών Υλών.
Ερωτηθείς κατά πόσο τίθεται ζήτημα απαγόρευσης αυτού του τύπου των βεγγαλικών σε στεγασμένους και περίκλειστους χώρους, ο κ. Μιχαήλ ανέφερε ότι « το πιο εύκολο είναι να πεις απαγορεύονται». Ωστόσο, σημείωσε κάτι τέτοιο δεν μπορεί να από τη στιγμή που η κατηγοριοποίηση των πυροτεχνημάτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση είναι αυστηρά καθορισμένη από τη νομοθεσία. «Επομένως δεν επιτρέπεται να προχωρήσουμε σε απαγόρευση, αλλά να ζητούμε την πιστή τήρηση των όρων».
Σε σχέση με την πυρκαγιά στο κλαμπ Le Constellation στο Κραν Μοντανά της Ελβετίας, που ξεκίνησε από βεγγαλικά σε φιάλη σαμπάνιας, ο κ. Μιχαήλ υπογράμμισε: Είναι πολύ σημαντικό να έχουμε την έκθεση των εμπειρογνωμόννων έτσι ώστε να διαφανεί περί τίνος πρόκειται και για να μπορέσουμε να βγάλουμε ασφαλή συμπεράσματα και να δοθούν σαφείς οδηγίες.
Σε ότι αφορά το θέμα της χρήσης πυροτεχνημάτων στην Κύπρο, βρίσκεται στο τελικό στάδιο η τροποποίηση του περί Εκρηκτικών Υλών (Τροποποιητικός) Νόμος. Το εν λόγω νομοσχέδιο συζητείται στην κοινοβουλευτική Επιτροπή Περιβάλλοντος και αναμένεται πολύ σύντομα να λάβει τελικές αποφάσεις και να οδηγηθεί στην Ολομέλεια για έγκριση.
Σκοπός του νομοσχεδίου είναι η εισαγωγή ρυθμίσεων, ώστε αφενός να ενισχυθεί ο έλεγχος συμμόρφωσης σε ότι αφορά την αποθήκευση και χρήση εκρηκτικών υλών και αφετέρου να αυστηροποιηθεί το νομοθετικό πλαίσιο που διέπει την παράνομη χρήση πυροτεχνημάτων.
Η εν λόγω νομοθετική ρύθμιση επιτεύχθηκε μετά από διαβουλεύσεις μεταξύ του υπουργείου Γεωργίας και του υπουργείου Δικαιοσύνης στην παρουσία του Αρχηγού της Αστυνομίας και του διευθυντή της Υπηρεσίας Μεταλλείων και Λατομείων.
Τονίζεται ότι η διαβούλευση όσον αφορά την ανάληψη αρμοδιοτήτων Επιθεωρητή Εκρηκτικών Υλών από την Αστυνομία απασχόλησε τα υπουργεία δικαιοσύνης κατά καιρούς τα τελευταία 10 χρόνια και με την ψήφιση του νομοθετήματος με σκοπό να προαχθεί η δημόσια ασφάλεια και να παταχθεί η παράνομη χρήση πυροτεχνημάτων τον ρόλο επιθεωρητή θα αναλάβει ο Κλάδος Πυροτεχνουργών της ΜΜΑΔ.
Το νομοσχέδιο προβλέπει σαφή διαχωρισμό αρμοδιοτήτων μεταξύ Αστυνομίας και Υπηρεσίας Μεταλλείων, αυστηρότερες ποινές που φθάνουν έως και €50.000, καθώς και διεύρυνση της ποινικής ευθύνης για παράνομες ρίψεις πυροτεχνημάτων σε εκδηλώσεις, όπως γάμοι και βαπτίσεις.
Ο διευθυντής της Υπηρεσίας Μεταλλείων και Λατομείων διατηρεί την ευθύνη για την έκδοση αδειών και την επιθεώρηση αποθηκών εκρηκτικών υλών που χρησιμοποιούνται για ανατινάξεις.
Ο Αρχηγός της Αστυνομίας Κύπρου αναλαμβάνει πλέον αρμοδιότητα για επιθεωρήσεις αποθηκών πυροτεχνημάτων, πυρίτιδας και πυρομαχικών, καθώς και για την πάταξη της παράνομης εισαγωγής, μεταφοράς, αποθήκευσης, πώλησης και χρήσης εκρηκτικών υλών.
Επισημαίνεται ότι τα μέλη της Αστυνομίας Κύπρου δύναται να προβούν σε καταγγελία παράνομων ρίψεων πυροτεχνημάτων είτε κατόπιν ιδίας διαπίστωσης της διάπραξής της ή μετά από τη λήψη ανεξάρτητης μαρτυρίας. Σε περίπτωση που η ρίψη γίνεται εκτός του χώρου όπου διεξάγεται η σχετική εκδήλωση, υπάρχει εύλογη υποψία ότι στη ρίψη εμπλέκεται ο ιδιοκτήτης ή διαχειριστής ή διοργανωτής της εκδήλωσης.
