Σε μια εξέλιξη χωρίς προηγούμενο για τη σύγχρονη ιστορία της βρετανικής βασιλικής οικογένειας, αστυνομικοί της υπηρεσίας Thames Valley προχώρησαν το πρωί της Πέμπτης στη σύλληψη του Άντριου Μαουντμπάτεν – Γουίνδσορ στο κτήμα Σάντρινγκχαμ, θέτοντας σε κίνηση μια ποινική διαδικασία που, σε περίπτωση καταδίκης, θα μπορούσε να οδηγήσει, σύμφωνα με τα δεδομένα της Εισαγγελικής Αρχής του Στέμματος, ακόμη και σε ισόβια κάθειρξη.
Η επιχείρηση πραγματοποιήθηκε στην κατοικία Wood Farm, όπου είχε μετακομίσει ο πρώην πρίγκιπας μετά την απομάκρυνσή του από το Royal Lodge, υπό τη σκιά των διασυνδέσεών του με τον καταδικασμένο για σεξουαλικά εγκλήματα Τζέφρι Έπσταϊν. Σύμφωνα με πληροφορίες, έξι οχήματα με αστυνομικούς με πολιτικά ήταν τα πρώτα σημάδια της επιχείρησης.
Γιατί συνελήφθη
Ο 66χρονος συνελήφθη με την υποψία «ανάρμοστης συμπεριφοράς σε δημόσιο αξίωμα» (misconduct in public office), αδίκημα που, κατά πληροφορίες, συνδέεται με καταγγελίες ότι ενδέχεται να διαβίβασε ευαίσθητες πληροφορίες στον Έπσταϊν κατά τη θητεία του ως ειδικός απεσταλμένος εμπορίου του Ηνωμένου Βασιλείου. Παράλληλα, οι αρχές εξετάζουν ισχυρισμούς περί διακίνησης μιας γυναίκας στο Ηνωμένο Βασίλειο για σεξουαλική συνάντηση μαζί του, καθώς και πιθανή ανταλλαγή εμπιστευτικών στοιχείων.
Σε ανακοίνωσή της, η Αστυνομία της Thames Valley επιβεβαίωσε ότι «συνελήφθη άνδρας περίπου 60 ετών από το Νόρφολκ για υποψία ανάρμοστης συμπεριφοράς σε δημόσιο αξίωμα» και ότι διενεργούνται έρευνες σε διευθύνσεις στο Μπέρκσαϊρ, όπου βρίσκεται το Κάστρο του Ουίνδσορ, και στο Νόρφολκ, όπου ο Άντριου διαμένει σε κατοικία εντός βασιλικού κτήματος. Οι αρχές δεν κατονόμασαν τον συλληφθέντα, επικαλούμενες εθνικές κατευθυντήριες οδηγίες, ενώ δεν έδωσαν επιπρόσθετες λεπτομέρειες για τη σύλληψη.
Το πλούσιο παρελθόν με τον Επστάιν
Οι αποκαλύψεις σχετικά με τις επαφές του Μαουντμπάτεν – Γουίνδσορ με τον Έπσταϊν κυριαρχούν στα βρετανικά μέσα ενημέρωσης, ενώ ο πρώην δούκας έχει ήδη στερηθεί των τίτλων του και έχει απομακρυνθεί από τη βασιλική κατοικία στο Ουίνδσορ. Ο ίδιος έχει αρνηθεί κατηγορηματικά οποιαδήποτε παρανομία σε σχέση με τον χρηματιστή.
Η σύλληψη, που πραγματοποιήθηκε ανήμερα των 66ων γενεθλίων του, επιτείνει την πτώση του τρίτου παιδιού της εκλιπούσας βασίλισσας Ελισάβετ Β’, έπειτα από χρόνια σκανδάλων και καταγγελιών για σεξουαλική κακοποίηση.
Το 2022, ο Μαουντμπάτεν-Γουίνδσορ κατέληξε σε εξωδικαστικό συμβιβασμό με τη Βιρτζίνια Τζιούφρε, μία από τις καταγγέλλουσες του Έπσταϊν, σχετικά με ισχυρισμούς ότι την κακοποίησε σεξουαλικά στις αρχές της δεκαετίας του 2000, όταν εκείνη ήταν ανήλικη. Οι όροι της συμφωνίας δεν δημοσιοποιήθηκαν, αλλά αναφέρθηκε ότι επρόκειτο για πολυεκατομμυρίων δολαρίων διακανονισμό.
Η πρόσφατη δημοσιοποίηση από το αμερικανικό υπουργείο Δικαιοσύνης εκατομμυρίων εγγράφων και ηλεκτρονικών μηνυμάτων που σχετίζονται με την υπόθεση Έπσταϊν έφερε στο φως νέα στοιχεία για τη σχέση του καταδικασμένου χρηματιστή με τον πρώην πρίγκιπα, ο οποίος ήταν όγδοος στη σειρά διαδοχής του βρετανικού θρόνου.
Η σύλληψή του δεν σχετίζεται με κατηγορίες σεξουαλικής κακοποίησης, αλλά με τον ρόλο του ως εμπορικού απεσταλμένου της βρετανικής κυβέρνησης. Σύμφωνα με τα emails που αποκαλύφθηκαν, φέρεται να είχε αποστείλει εμπιστευτικές κυβερνητικές αναφορές στον Έπσταϊν κατά τη διάρκεια της θητείας του. Ο Μαουντμπάτεν-Γουίνδσορ παραιτήθηκε από τη θέση αυτή το 2011. Η αστυνομία είχε ανακοινώσει την προηγούμενη εβδομάδα ότι εξετάζει κατά πόσον παραβιάστηκαν οι νόμοι που διέπουν τη συμπεριφορά σε δημόσιο αξίωμα.
Ο πρώην δούκας δεν έχει σχολιάσει δημοσίως το περιεχόμενο των emails.
Τα έγγραφα αποκαλύπτουν επίσης περιστατικά κατά τα οποία ο Έπσταϊν φέρεται να οργάνωσε συναντήσεις του Μαουντμπάτεν-Γουίνδσορ με νεαρές γυναίκες, ακόμη και στο Παλάτι του Μπάκιγχαμ. Παράλληλα, προκύπτει ότι οι δύο άνδρες διατηρούσαν επαφή μέσω στενού συνεργάτη του Έπσταϊν μέχρι περίπου έναν χρόνο πριν από τον θάνατο του τελευταίου το 2019. Στο παρελθόν, ο Μαουντμπάτεν-Γουίνδσορ είχε δηλώσει ότι διέκοψε κάθε επαφή με τον Έπσταϊν στα τέλη του 2010.
Η διαδικασία κράτησης και τα επόμενα βήματα
Μετά τη σύλληψη, ο Άντριου τέθηκε υπό αστυνομική κράτηση. Σύμφωνα με τη βρετανική νομοθεσία, μπορεί να παραμείνει κρατούμενος χωρίς απαγγελία κατηγορίας έως 24 ώρες, με δυνατότητα παράτασης έως 96 ώρες κατόπιν δικαστικής έγκρισης. Στη συνέχεια, οι αρχές οφείλουν είτε να του απαγγείλουν κατηγορίες είτε να τον αφήσουν ελεύθερο, ενδεχομένως με περιοριστικούς όρους.
Κατά τη διάρκεια της κράτησης, ο συλληφθείς έχει δικαίωμα νομικής εκπροσώπησης και σιωπής. Σε περίπτωση ανάκρισης, οποιαδήποτε δήλωσή του μπορεί να διαβιβαστεί στην Εισαγγελική Υπηρεσία του Στέμματος (CPS), η οποία και θα αποφασίσει εάν θα ασκηθεί δίωξη.
Το αδίκημα της «ανάρμοστης συμπεριφοράς σε δημόσιο αξίωμα» θεωρείται από τα σοβαρότερα στο βρετανικό δίκαιο και επισύρει ποινή έως και ισόβια κάθειρξη. Για να επιτευχθεί καταδίκη, η εισαγγελία οφείλει να αποδείξει ότι ο δημόσιος λειτουργός, ενεργώντας υπό την επίσημη ιδιότητά του, παρέλειψε εκ προθέσεως το καθήκον του ή συμπεριφέρθηκε με τρόπο που έπληξε καίρια την εμπιστοσύνη του κοινού στο αξίωμά του. Το κατώφλι απόδειξης είναι ιδιαίτερα υψηλό και η υπόθεση, εφόσον ασκηθεί δίωξη, θα εκδικαστεί αποκλειστικά σε Crown Court.
«Ο νόμος πρέπει να ακολουθήσει την πορεία του»
Ο βασιλιάς Κάρολος Γ’ δήλωσε (με τους Ουίλιαμ και Κέιτ να στηρίζουν τη δήλωση) ότι πληροφορήθηκε τις εξελίξεις «με τη βαθύτερη ανησυχία» και υπογράμμισε πως «ο νόμος πρέπει να ακολουθήσει την πορεία του». Το Παλάτι διευκρίνισε ότι ούτε ο μονάρχης ούτε το Μπάκιγχαμ είχαν ενημερωθεί εκ των προτέρων για τη σύλληψη. Υπενθυμίζεται ότι μόνο ο βασιλιάς απολαμβάνει κυρίαρχη ασυλία· τα υπόλοιπα μέλη της βασιλικής οικογένειας δεν προστατεύονται από ποινική δίωξη.
Σε πρόσφατη ανακοίνωση, εκπρόσωπος του Παλατιού είχε τονίσει ότι ο βασιλιάς είναι έτοιμος να συνδράμει οποιαδήποτε έρευνα και ότι οι σκέψεις της βασιλικής οικογένειας παραμένουν με τα θύματα κάθε μορφής κακοποίησης.
Δημόσιος διάλογος και παράλληλες έρευνες
Η υπόθεση έχει προκαλέσει έντονο δημόσιο διάλογο. Ο βιογράφος Άντριου Λόουνι χαρακτήρισε τη σύλληψη «καλή ημέρα για τη βρετανική δικαιοσύνη», υποστηρίζοντας ότι θα πρέπει να εξεταστούν και άλλα πρόσωπα του περιβάλλοντος του Άντριου. Νομικοί επισημαίνουν ότι, ανεξαρτήτως ιδιότητας, η διαδικασία κράτησης και ανάκρισης είναι η ίδια για όλους.
Παράλληλα, διάφορες αστυνομικές αρχές στη Βρετανία εξετάζουν στοιχεία που σχετίζονται με τα αρχεία Έπσταϊν, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης βρετανικών αεροδρομίων και ζητημάτων που αφορούν την ασφάλεια του Άντριου κατά το παρελθόν.
Αν και η σύλληψη για ανάρμοστη συμπεριφορά σε δημόσιο αξίωμα αποτελεί γεγονός χωρίς σύγχρονο προηγούμενο για τη βασιλική οικογένεια, δεν είναι η πρώτη φορά που μέλος της βρίσκεται αντιμέτωπο με τη Δικαιοσύνη. Ωστόσο, η σοβαρότητα των κατηγοριών και η πιθανότητα επιβολής ακόμη και ισόβιας ποινής καθιστούν την παρούσα υπόθεση μία από τις πιο κρίσιμες στην ιστορία του θεσμού.
Θυμίζεται πως το 2001, η μεγαλύτερη αδελφή του Άντριου, η πριγκίπισσα Άννα, τιμωρήθηκε με πρόστιμο για υπερβολική ταχύτητα. Την επόμενη χρονιά, έγινε το πρώτο μέλος της βασιλικής οικογένειας που παραπέμφθηκε για ποινικό αδίκημα τα τελευταία 350 χρόνια, όταν εμφανίστηκε στο δικαστήριο για να ομολογήσει την ενοχή της για το ότι δεν εμπόδισε ένα από τα σκυλιά της να δαγκώσει δύο παιδιά. Δεν συνελήφθη για κανένα από αυτά τα ήσσονος σημασίας αδικήματα.
Πιο σοβαρό ήταν το γεγονός του 1649, όταν ο βασιλιάς Κάρολος Α’ δικάστηκε για προδοσία προς το τέλος του Αγγλικού Εμφυλίου Πολέμου. Κρίθηκε ένοχος και αποκεφαλίστηκε.
protothema.gr
