Αυστηρό μήνυμα από τους γιατρούς: «Εάν έχετε συμπτώματα μείνετε σπίτι σας. Μην στέλνετε τα παιδιά στο σχολείο και αποφύγετε τις επαφές με άλλους». Όλοι οι ιοί του χειμώνα στο φόρτε τους με τη γρίπη να κυριαρχεί. Κύριο χαρακτηριστικό της φέτος, ο πολύ έντονος και επίμονος βήχας με τον υψηλό πυρετό και τον πονόλαιμο να ακολουθούν.
Δεκάδες άνθρωποι βρίσκονται ήδη σε νοσηλεία, με τον Οργανισμό Κρατικών Υπηρεσιών Υγείας (ΟΚΥπΥ) να καταγράφει σημαντική αύξηση εισαγωγών σε σχέση με την προηγούμενη εβδομάδα. Τα ιατρεία των προσωπικών γιατρών γεμάτα με περιστατικά γρίπης και κορωνοϊού, ενώ άρχισαν να καταγράφονται, ευτυχώς πολύ λιγότερα σε σχέση με πέρσι, και περιστατικά αναπνευστικού συγκυτιακού ιού (RSV) κυρίως σε παιδιά. Δουλειά φαίνεται ότι έπιασαν και οι φαρμακοποιοί, αφού δεκάδες πολίτες κάθε μέρα προμηθεύονται μη συνταγογραφούμενα σιρόπια ή αντιπυρετικά φάρμακα.
«Εάν έχετε συμπτώματα, κάντε πρώτα τεστ και μετά επικοινωνήστε με τον γιατρό σας. Μην έχετε επαφές με άλλους ανθρώπους και αποφύγετε τους χώρους εργασίας», λέει η πρόεδρος της επιστημονικής εταιρείας προσωπικών γιατρών, Μαίρη Αβρααμίδου. «Η δραστηριότητα της γρίπης και γενικά όλων των ιών είναι ιδιαίτερα αυξημένη τις τελευταίες ημέρες και παρατηρούμε ότι οι ασθενείς μας που έχουν γρίπη περιγράφουν πολύ έντονο και επίμονο βήχα, ψηλούς πυρετούς και πονόλαιμό».
Με την επαναλειτουργία των σχολείων, ο κίνδυνος για μετάδοση των ιών μπαίνει και στις σχολικές αίθουσες. «Μην στέλνετε τα παιδιά στο σχολείο εάν έχουν συμπτώματα», τόνισε μιλώντας στον «Φ» ο πρόεδρος της παιδιατρικής εταιρείας, Μιχάλης Αναστασιάδης. «Ένα παιδί με συμπτώματα μεταφέρει τον ιό και στους συμμαθητές του».
«Καθημερινά δεκάδες πολίτες έρχονται στα φαρμακεία μας και ζητούν είτε σιρόπια, παστίλιες, αντιπυρετικά ή ζητούν να υποβληθούν σε τεστ επειδή παρουσιάζουν συμπτώματα», ανέφερε από πλευράς του ο πρόεδρος του Παγκύπριου Φαρμακευτικού Συλλόγου, Πλούταρχος Γεωργιάδης. Φαίνεται, ωστόσο, όπως είπε, «ότι ο κόσμος έχει κατανοήσει το γεγονός ότι στις περιπτώσεις των ιώσεων δεν ενδείκνυται η λήψη αντιβιοτικών και πλέον δεν μας ζητούν αντιβιοτικά σκευάσματα όπως συνέβαινε παλαιότερα».
Σε ό,τι αφορά τα νοσοκομεία, κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου, όπως ανέφερε στον «Φ» ο εκπρόσωπος Τύπου του Οργανισμού Κρατικών Υπηρεσιών Υγείας, Χαράλαμπος Χαριλάου, «είδαμε μια σημαντική, θα έλεγα σε σχέση με το προηγούμενο διάστημα, αύξηση στην προσέλευση ασθενών με συμπτώματα στα Τμήματα Ατυχημάτων και Επειγόντων Περιστατικών». Αρκεί να αναφέρουμε ότι από κάθε ιατρείο ταχείας εξυπηρέτησης, τυγχάνουν φροντίδας κατά τη διάρκεια 5-6 ωρών, γύρω στους 30 ασθενείς «και σε αυτούς πρέπει να προσθέσουμε και τους ανθρώπους που παρουσιάζουν σοβαρότερα συμπτώματα και εισέρχονται στα ΤΑΕΠ ή ακόμα εισάγονται για περαιτέρω νοσηλεία. Τα Σαββατοκύριακα και τις αργίες η προσέλευση στα ΤΑΕΠ είναι πάντοτε αυξημένη, κυρίως τέτοια εποχή, εξαιτίας της απουσίας των προσωπικών γιατρών αλλά και του γεγονότος ότι πολλοί πολίτες δεν χρησιμοποιούν τα εφημερεύοντα ιατρεία του Γενικού Συστήματος Υγείας», είπε ο κ. Χαριλάου, προσθέτοντας ότι «τα κρατικά νοσηλευτήρια εξυπηρετούν βεβαίως όλους τους ασθενείς χωρίς καμία διάκριση».
Την περασμένη εβδομάδα, ανέφερε η κ. Αβρααμίδου «τα περισσότερα περιστατικά σαφώς και αφορούσαν τη γρίπη. Έχουμε, όμως, συνεχώς και περιστατικά κορωνοϊού. Εκείνο που λέμε στους ασθενείς μας είναι να απευθύνονται στα φαρμακεία να υποβάλλονται σε τεστ. Υπάρχουν τεστ που ανιχνεύουν τους περισσότερους ιούς που κυριαρχούν αυτή την εποχή και κατά την προσέλευση τους στα ιατρεία, εάν είναι απαραίτητο να προσέλθουν, να τηρούν μέτρα προστασίας, να φορούν τη μάσκα τους διότι στους χώρους αναμονής υπάρχουν άλλοι άνθρωποι στους οποίους μπορεί να μεταδώσουν τον ιό που φέρουν. Μια κατ’ αρχήν επικοινωνία με τον προσωπικό γιατρό μπορεί να βοηθήσει. Ο γιατρός, ειδικά εάν υπάρχει αποτέλεσμα από κάποιοι τεστ, γνωρίζει τι πρέπει να συνταγογραφήσει και πώς να βοηθήσει τον ασθενή του».
Για τα παιδιά, ο πρόεδρος της Παιδιατρικής Εταιρείας επεσήμανε ότι «αν και βλέπουμε και φέτος περιστατικά αναπνευστικού συγκυτιακού ιού, του γνωστού RSV, δεν βλέπουμε τον μεγάλο αριθμό περιστατικών που είχαμε πέρσι τέτοια εποχή και αυτό είναι πολύ ενθαρρυντικό. Φέτος, είχαμε τους εμβολιασμούς και τα μονοκλωνικά αντισώματα για τον RSV και τώρα θα δούμε και το αποτέλεσμα».
Στα νοσοκομεία και ιδιαίτερα στο Μακάρειο Νοσοκομείο, «ο αριθμός των παιδιών που βρίσκονται σε νοσηλεία λόγω εποχιακών λοιμώξεων είναι πολύ μικρός σε σχέση με πέρσι», ανέφερε ο εκπρόσωπος τύπου του ΟΚΥπΥ, με τον κ. Χαριλάου να επισημαίνει ότι «εννοείται ότι η αυξημένη δραστηριότητα των ιών χτυπά το ίδιο και μικρούς και μεγάλους και στην κοινότητα η εικόνα σαφώς και διαφέρει».
Η φετινή γρίπη και το υποστέλεχος «Κ».
Η φετινή γρίπη Α(Η3Ν2) χαρακτηρίζεται από τον υπό- κλάδο «Κ», ο οποίος από την αρχή της σεζόν έχει απασχολήσει τη διεθνή επιστημονική κοινότητα αφού φαίνεται να κυριαρχεί στην Ευρώπη. Σύμφωνα με ανάλυση που δημοσιεύεται στο επιστημονικό περιοδικό «JAMA», ο ιός της γρίπης τύπου H3N2 έχει ιστορικά συνδεθεί με βαρύτερη κλινική εικόνα, ιδίως σε ηλικιωμένους και μικρά παιδιά, καθώς και με αυξημένο αριθμό νοσηλειών σε περιόδους όπου κυριαρχεί. Μέχρι στιγμής, ωστόσο, δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η φετινή παραλλαγή προκαλεί σοβαρότερα συμπτώματα σε σύγκριση με προηγούμενες χρονιές.
Εργαστηριακά δεδομένα που παρουσιάζονται στο ίδιο δημοσίευμα δείχνουν ότι ο υπο-κλάδος «Κ» αποτελεί πλέον τη συντριπτική πλειονότητα των στελεχών H3N2 που ανιχνεύονται αυτή την περίοδο, στοιχείο που υπογραμμίζει τη δυναμική της εξάπλωσής του.
Ταυτόχρονα, επισημαίνεται ότι ακόμη και χωρίς αύξηση της θνησιμότητας, η εποχική γρίπη μπορεί να προκαλέσει σημαντική επιβάρυνση στα συστήματα υγείας, λόγω της αυξημένης προσέλευσης σε ιατρεία και των εισαγωγών στα νοσοκομεία.
Το «JAMA» τονίζει ότι είναι ακόμη πρόωρο να εξαχθούν οριστικά συμπεράσματα για την πορεία της φετινής περιόδου γρίπης.
Η επιδημιολογική κατάσταση στην υπόλοιπη Ευρώπη
Αυξημένη δραστηριότητα αναπνευστικών ιών καταγράφεται σε ολόκληρη την Ευρώπη σύμφωνα με την τελευταία αναφορά του Εθνικού Κέντρου Ελέγχου Λοιμώξεων (ECDC).
«Η εικόνα αυτή αποτυπώνεται στον αυξημένο αριθμό ασθενών που προσέρχονται στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας με συμπτώματα γριπώδους συνδρομής και οξείας αναπνευστικής λοίμωξης».
Συνολικά, η επιδημιολογική εικόνα των αναπνευστικών ιών στην ΕΕ/ΕΟΧ στις αρχές του 2026 χαρακτηρίζεται από κυρίαρχη δραστηριότητα της εποχικής γρίπης, αυξανόμενη αλλά συγκριτικά χαμηλότερη δραστηριότητα του RSV, και υποχώρηση του SARS-CoV-2. Η επιβάρυνση «κατανέμεται άνισα μεταξύ των ηλικιακών ομάδων, με τους ηλικιωμένους να επηρεάζονται περισσότερο από τη γρίπη και τα μικρά παιδιά από τον RSV».
Σύμφωνα με την επιδημιολογική επιτήρηση, «η κυκλοφορία των ιών της γρίπης συνεχίζει να αυξάνεται στις περισσότερες χώρες, αν και σε ορισμένες φαίνεται ότι η κορύφωση έχει ήδη παρέλθει». Ο ιός της γρίπης τύπου Α επικρατεί σαφώς έναντι του τύπου Β, ενώ σε επίπεδο υποτύπων, η γρίπη A(H3N2) είναι η κυρίαρχη. Επηρεάζονται όλες οι ηλικιακές ομάδες, ωστόσο μεγαλύτερη επιβάρυνση εντοπίζεται κυρίως στους ενήλικες ηλικίας 65 ετών και άνω. Το ECDC αναφέρει αύξηση των νοσηλειών σε αυτή την ηλικιακή ομάδα, γεγονός που καταδεικνύει τον αυξημένο κίνδυνο επιπλοκών στους ηλικιωμένους.
Παράλληλα με τη γρίπη, ο αναπνευστικός συγκυτιακός ιός (RSV) παρουσιάζει στην υπόλοιπη ΕΕ σταδιακή αύξηση της κυκλοφορίας του σε αρκετές χώρες. Η αύξηση αυτή είναι πιο ήπια σε σύγκριση με προηγούμενες περιόδους, αλλά συνοδεύεται από αυξημένο αριθμό νοσηλειών που σχετίζονται με RSV.
Σε αντίθεση με τη γρίπη και τον RSV, ο SARS-CoV-2 εμφανίζει πτωτική τάση. Σύμφωνα με τα δεδομένα του ECDC, η κυκλοφορία του ιού μειώνεται σε όλες τις ηλικιακές ομάδες στην ΕΕ.
