Οι καταναλωτές ηλεκτρικής ενέργειας της Κύπρου θα βάλουν βαθιά το χέρι στην τσέπη, λόγω του αυξημένου κόστους καυσίμων ως συνέπεια του πολέμου στη Μέση Ανατολή, ενώ την ίδια ώρα ούτε τα φωτοβολταϊκά συστήματα που έχουν μερικές χιλιάδες νοικοκυριών στις στέγες τους θα μπορέσουν να αναχαιτίσουν σε μεγάλο ποσοστό την οποιαδήποτε αύξηση.
Ο λόγος; Επειδή μέχρι το τέλος Μαρτίου θα μηδενιστούν όλες οι αποθηκευμένες κιλοβατώρες που είχαν παράγει -και αποθηκεύτηκαν στο δίκτυο- τα οικιακά φωτοβολταϊκά των καταναλωτών το προηγούμενο διάστημα.
Μάλιστα, εκτός από τον μηδενισμό των αποθεμάτων (που ήδη έγινε σε αρκετές περιπτώσεις), το οποίο ήταν γνωστό βάσει των συμβολαίων που υπογράφονται, πολλοί πολίτες θα έχουν να αντιμετωπίσουν και ένα άλλο πρόβλημα: Τις περικοπές στην παραγωγή από τα οικιακά τους φωτοβολταϊκά.
Με πιο απλά λόγια, αυτό που προκύπτει μετά από επίσημη ενημέρωση της Αρχής Ηλεκτρισμού Κύπρου στον «Φ» είναι ότι:
- Πρώτον, μέχρι τέλος Μαρτίου θα μηδενιστούν όλες οι αποθηκευμένες κιλοβατώρες που παρήγαγαν τα φωτοβολταϊκά το προηγούμενο διάστημα και δεν καταναλώθηκαν και,
- Δεύτερον, εντός Μαρτίου και Απριλίου, χιλιάδες ιδιοκτήτες φωτοβολταϊκών στέγης (κυρίως αυτοί που τα εγκατέστησαν μετά τη θέσπιση υποχρέωσης για εγκατάσταση και ripple control, δηλαδή του συστήματος που επιτρέχει στον Διαχειριστή να αποσυνδέει από απόσταση το φωτοβολταϊκό) θα δουν περικοπές στην παραγωγή των συστημάτων τους, λόγω πλεονάζουσας παραγωγής και μειωμένης ζήτησης αυτή την περίοδο.
Γιατί μηδενίζονται
Σύμφωνα με την ίδια ενημέρωση, βάσει των όσων προνοούνται στα συμβόλαια με ιδιοκτήτες φωτοβολταϊκών στέγης, μετά από παλιές αποφάσεις του Υπουργείου Ενέργειας, η ΑΗΚ υποχρεούται να μηδενίσει όλες τις κιλοβατώρες που είχαν παραχθεί και αποθηκευτεί όλο το προηγούμενο διάστημα από τα οικιακά φωτοβολταϊκά συστήματα. Αυτή η διαγραφή θα γίνει μέχρι το τέλος Μαρτίου, για όλους τους καταναλωτές που διαθέτουν ripple control, ασχέτως εάν δεν έχουν συμπληρώσει τρία χρόνια λειτουργίας του φωτοβολταϊκού τους.
Είναι σημαντικό να σημειωθεί πως μετά τη διαγραφή των κιλοβατώρων, τα νοικοκυριά του net metering θα συνεχίσουν να αποθηκεύουν τις πράσινες κιλοβατώρες που δεν καταναλώνουν και η διαδικασία μηδενισμού του αποθέματος θα επαναλαμβάνεται στο μέλλον κάθε τρία χρόνια. Ο μηδενισμός θα γίνεται κάθε 12 μήνες στις περιπτώσεις των συμβολαίων net billing.
Ουσιαστικά, τέλος Μαρτίου θα διαγραφούν όλες οι αποθηκευμένες κιλοβατώρες τόσο για το net metering, όσο και για το net billing, ενώ μελλοντικά αυτή η απόφαση θα εφαρμόζεται διαφορετικά για τα δύο αυτά σχέδια. Εν ολίγοις, η επόμενη διαγραφή για τα net metering θα γίνει Φεβρουάριο – Μάρτιο του 2029 (και κάθε τρία χρόνια), ενώ για τα net billing η επόμενη διαγραφή θα γίνει Οκτώβριο – Νοέμβριο του 2027 και κάθε ένα χρόνο.
Μαζικές περικοπές μέχρι και τον Απρίλιο
Την ίδια ώρα, οι καταναλωτές θα έχουν να αντιμετωπίσουν ακόμη ένα ζήτημα, αφού πέραν από τη διαγραφή όλων των αποθηκευμένων κιλοβατώρων τις επόμενες μέρες, δεν θα μπορέσουν να αποθηκεύσουν στον μέγιστο βαθμό πλεονάζουσες κιλοβατώρες μέχρι τουλάχιστον και τον Απρίλιο, αφού σύμφωνα με την ίδια ενημέρωση θα συνεχίσουν μέχρι και αυτό τον μήνα περικοπές για όσους υποχρεωτικά έχουν ripple control (κατά κύριο λόγο όσοι εγκατέστησαν φωτοβολταϊκά από το τέλος 2023 και μετά) και μικρά εμπορικά συστήματα που έχουν ομαδοποιηθεί.
Συγκεκριμένα, όπως μας μεταφέρθηκε, μέχρι και τον Απρίλιο θα προκύπτουν περικοπές, δηλαδή απενεργοποίηση της παραγωγής ενέργειας από τα οικιακά και μικρά εμπορικά συστήματα, και για τις 20 ομάδες καταναλωτών, οι οποίες στο παρελθόν έβλεπαν να επηρεάζονται περιοδικά.
Η απόφαση λήφθηκε αφού -και λόγω θερμοκρασιών- η προσφορά ηλεκτρισμού είναι μεγαλύτερη σε σχέση με τη ζήτηση (καθώς αυτη την περίοδο, ούτε κλιματιστικά για ψύξη λειτουργούν, ούτε για θέρμανση) και έτσι θα πρέπει να γίνουν σοβαρές περικοπές, για την ασφάλεια και ευστάθεια του συστήματος ηλεκτρισμού.
Όπως χαρακτηριστικά μάς αναφέρθηκε, οι ανάγκες αυτούς τους μήνες είναι κοντά στα 450MW, ενώ η παραγωγή από ανανεώσιμες πηγές ξεπερνά τα 1000. Την ίδια ώρα, για λόγους ασφαλείας και για διασφάλιση της σταθερότητας του συστήματος η ΑΗΚ πρέπει να διατηρεί ανά πάσα στιγμή παραγωγή από συμβατική παραγωγή περίπου 200MW, έτσι μόνο περίπου 250MW μπορούν να χρησιμοποιηθούν από ΑΠΕ.
