Δεν αιθεροβατεί ο Διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας όταν εκφράζει αισιοδοξία μέσα από χθεσινό του μήνυμα ότι «η Κύπρος αντιμετωπίζει τη σημερινή διεθνή συγκυρία από θέση ισχύος, καθώς η οικονομία στηρίζεται σε υγιή θεμελιώδη μεγέθη, ισχυρή δημοσιονομική βάση και ένα ανθεκτικό τραπεζικό σύστημα».
Ούτε και ο υπουργός Οικονομικών ήταν υπερβολικός όταν δήλωνε το Σάββατο στον «Φ» ότι η οικονομία της Κύπρου είναι σε θέση να αντέξει τους κλυδωνισμούς από τον νέο πόλεμο.
Ούτε όμως και η εκτελεστική διευθύντρια του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου κινδυνολογεί, όταν καλεί, από το Τόκυο όπου βρέθηκε χθες, τις κυβερνήσεις να σκεφτούν, εδώ που φτάσαμε, το αδιανόητο και να προετοιμαστούν.
Διότι το αδιανόητο μάς γίνεται όλο και πιο οικείο.
Όταν στις 28 Φεβρουαρίου ξεκινούσε η επίθεση ΗΠΑ – Ισραήλ στο Ιράν και οι ενεργειακοί αναλυτές στο εξωτερικό προειδοποιούσαν πως αν οι βομβαρδισμοί συνεχίζονταν για μερικές μέρες η τιμή του πετρελαίου θα εκτοξευόταν στα 100 δολάρια το βαρέλι, πολλοί θεώρησαν υπερβολή την πρόβλεψη. Διότι, λίγο πριν ξεκινήσουν οι επιθέσεις το πετρέλαιο ήταν κάτω από 82 δολάρια.
Χθες, όταν άνοιξαν οι αγορές στην Ασία, πριν καλά-καλά ανοίξουμε εμείς τα μάτια μας, το πετρέλαιο είχε ήδη ακουμπήσει τα 120 δολάρια. Ευτυχώς, τις ώρες που ακολούθησαν υπήρξε κάθοδος και το απόγευμα η τιμή ήταν 102-103 δολάρια. Ποιος ξέρει που θα είναι τώρα.
Την Παρασκευή, ο υπουργός Πετρελαίου του Κατάρ είχε κάνει λόγο ακόμα και για 150 δολάρια το βαρέλι αν δεν υπάρξει αποκλιμάκωση. Ποιος να κάνει αποκλιμάκωση, όμως, όταν ο Τραμπ, όταν του υποβάλλουν πως τα καύσιμα ακριβαίνουν (και στις ΗΠΑ) και μαζί τους πολλά άλλα προϊόντα, απαντά πως αυτό είναι ένα «ελάχιστο τίμημα για την ασφάλεια των ΗΠΑ και του κόσμου»;
Και με την ελαφρότητα που τον διακρίνει εμφανίστηκε βέβαιος ότι οι τιμές θα πέσουν πολύ γρήγορα, μόλις νικηθεί ολοκληρωτικά το Ιράν. Αλλά όταν τον ρωτούν πότε θα τελειώσει ο πόλεμος, τη μια απαντά σε 4-5 εβδομάδες (δεν κλείσαμε ούτε τις δύο, ακόμα), την άλλη λέει ίσως λίγο παραπάνω και άλλες φορές ότι ίσως πάρει καιρό.
Το Reuters έδωσε χθες έμφαση σε προειδοποιήσεις παραγόντων της ενέργειας στη Μέση Ανατολή και αλλού, οι οποίοι τονίζουν ότι η αποκλιμάκωση των τιμών, όταν με το καλό αρχίσει, δεν θα ρίξει απότομα τις τιμές, ούτε θα αποσείσει διά μιας τις επώδυνες συνέπειες της ακρίβειας από τους καταναλωτές παγκοσμίως. Άλλωστε, πολλές ή οι περισσότερες συμφωνίες που κλείνουν σήμερα στις τιμές των 100-110 δολαρίων είναι για παράδοση φορτίων σε μερικούς μήνες, ό,τι κι αν μεσολαβήσει στο μεταξύ.
Με τον ίδιο τρόπο, οι -μικρές ακόμα- αυξήσεις που επιβλήθηκαν στις τιμές των κυπριακών πρατηρίων τα τελευταία 24ωρα προφανώς δεν έχουν ενσωματωμένες (όλες) τις αυξήσεις στη διεθνή αγορά. Πολύ πιο επώδυνες αυξήσεις αναμένονται στη συνέχεια και θα κρατήσουν αρκετά πέραν της ημέρας που θα επέλθει ειρήνευση στην περιοχή. Κι ας νομίζει ο κ. Τραμπ πως θα «κόψει με το μαχαίρι» τις αυξήσεις ένα πρωί.
Στην προηγούμενη κρίση στο Ιράν, πολλοί σχολιαστές μάς καθησύχαζαν πως οι απειλές των Ιρανών για κλείσιμο του Ορμούζ ήταν λόγια του αέρα, καθώς, όπως βεβαίωναν, ούτε μπορούσε να το πετύχει το Ιράν, ούτε καλά-καλά το ήθελε, αφού το πρώτο που πλήττεται χωρίς εξαγωγές είναι το ίδιο. Χθες, η επικεφαλής του ΔΝΤ επιβεβαίωσε πως το Ορμούζ είναι νεκρό για το διεθνές εμπόριο σε ποσοστό 90%.
Πού πήγαν οι υποσχέσεις Τραμπ ότι θα ασφαλίζει με αμερικανικό χρήμα τα πλοία για να μπαίνουν και να βγαίνουν από τα Στενά; Πού πήγαν οι παλικαρισμοί του ότι ο αμερικανικός πολεμικός στόλος θα επέβαλλε την ασφαλή ναυσιπλοϊα στην περιοχή; Εκεί που πάνε συνήθως οι διαβεβαιώσεις του.
Πολύ πιο αξιόπιστη είναι η κ. Γκεοργκίεβα του ΔΝΤ. Που είπε χθες πως δεν είναι μόνο η Κίνα που επηρεάζεται πολύ από τη διακοπή των εξαγωγών από τις χώρες του Κόλπου, αλλά και η Ιαπωνία, που εισάγει από αυτές το 60% του πετρελαίου που χρειάζεται. Και κάπου αλλού θα αναζητήσουν καύσιμα, ανεβάζοντας κι άλλο τις τιμές. Και πως ήδη οι τιμές του μπρεντ είναι 50% υψηλότερες από τις τιμές τον περασμένο Δεκέμβριο.
Μπλέξαμε από το πουθενά, είναι βέβαιο, και θα έχουμε θέμα, σε όσο καλή κατάσταση κι αν είναι σήμερα η κυπριακή οικονομία.
