Έχεις ποτέ νιώσει ότι ξέρεις αν θέλεις ένα φαγητό πριν καν το σκεφτείς; Δεν είναι τυχαίο. Σύμφωνα με νευροεπιστημονικά ευρήματα, ο εγκέφαλος λαμβάνει διατροφικές αποφάσεις μέσα σε περίπου 200 χιλιοστά του δευτερολέπτου, πιο γρήγορα απ’ όσο ανοιγοκλείνουμε τα μάτια μας.
Πριν εμφανιστεί η σκέψη για θερμίδες ή υγεία, ο εγκέφαλος επεξεργάζεται ταυτόχρονα τη γεύση, την οικειότητα, τον βαθμό επεξεργασίας και το συναίσθημα που προκαλεί ένα τρόφιμο. Γι’ αυτό και συχνά μπορούμε να σκεφτούμε την ίδια στιγμή: «Το θέλω πολύ» και «ίσως δεν μου κάνει καλό».
Οι ερευνητές εντοπίζουν δύο βασικούς άξονες σε αυτή τη γρήγορη αξιολόγηση. Ο πρώτος αφορά την ελκυστικότητα: πόσο απολαυστικό, γνώριμο και επιθυμητό φαίνεται το φαγητό. Ο δεύτερος σχετίζεται με το πόσο υγιεινό ή επεξεργασμένο μοιάζει. Και οι δύο ενεργοποιούνται σχεδόν ταυτόχρονα.
Καθοριστικό ρόλο παίζει η οικειότητα. Τρόφιμα που γνωρίζουμε ή συνδέονται με αναμνήσεις αξιολογούνται πιο θετικά, καθώς ο εγκέφαλος τα θεωρεί «ασφαλή». Αυτό εξηγεί γιατί τα φαγητά της παιδικής ηλικίας έχουν τόσο ισχυρή έλξη.
Γι’ αυτό και η σωστή πληροφόρηση από μόνη της δεν αρκεί. Αν θέλουμε πιο υγιεινές επιλογές, χρειάζεται να κάνουμε το υγιεινό και ορατό, ελκυστικό και οικείο. Όσο πιο γρήγορα ο εγκέφαλος συνδέσει το «καλό για μένα» με το «μου αρέσει», τόσο πιο εύκολη γίνεται η επιλογή.
