Τελευταία, το θέμα των συντάξεων επανέρχεται σταθερά στο δημόσιο διάλογο. Όχι επειδή ανακαλύψαμε ξαφνικά ένα πρόβλημα, αλλά επειδή η καθημερινότητα έχει γίνει πιο απαιτητική για όσους ζουν με σταθερό και περιορισμένο εισόδημα. Το κόστος ζωής έχει αυξηθεί αισθητά και αυτή η αύξηση δεν είναι θεωρητική. Αφορά το ρεύμα, τα τρόφιμα, τα καύσιμα, τα ενοίκια. Αφορά βασικές ανάγκες.
Οι συνταξιούχοι δεν έχουν τη δυνατότητα να αντισταθμίσουν αυτές τις αυξήσεις. Δεν μπορούν να αναζητήσουν δεύτερη δουλειά, δεν μπορούν να προσαρμόσουν το εισόδημά τους. Ζουν με συγκεκριμένο προϋπολογισμό, ο οποίος σε πολλές περιπτώσεις επαρκεί οριακά για να καλυφθούν τα απολύτως απαραίτητα. Όταν η ακρίβεια αυξάνεται, το βάρος πέφτει ολόκληρο πάνω τους.
Αυτό που διαπιστώνω, τόσο από τη δημόσια συζήτηση, όσο και από την προσωπική μου επαφή με πολίτες, είναι ότι το βασικό πρόβλημα δεν είναι μόνο το ύψος της σύνταξης. Είναι και η αβεβαιότητα. Η δυσκολία να προγραμματιστεί ο μήνας. Η ανασφάλεια για το αν και πότε θα υπάρξει κάποια αλλαγή. Η εξάρτηση από επιδόματα ή ρυθμίσεις που συχνά παρουσιάζονται ως λύσεις, χωρίς να δίνουν σταθερότητα.
Το συνταξιοδοτικό σύστημα πρέπει να αντιμετωπίζεται με σοβαρότητα και καθαρό στόχο. Όχι αποσπασματικά και όχι με παρεμβάσεις που απλώς μετακινούν το πρόβλημα. Οι αλλαγές οφείλουν να απλοποιούν τη διαδικασία και να προσφέρουν σαφή εικόνα στους δικαιούχους για το τι λαμβάνουν και με ποιο τρόπο. Η πολυπλοκότητα δεν ωφελεί κανέναν, ιδιαίτερα εκείνους που έχουν μεγαλύτερη ανάγκη από σαφείς και σταθερούς κανόνες.
Η συζήτηση για ενοποιήσεις ή αναδιαρθρώσεις παροχών έχει νόημα μόνο αν οδηγεί σε πραγματικό όφελος για τους χαμηλοσυνταξιούχους. Αν δεν βελτιώνεται το καθαρό διαθέσιμο εισόδημα ή αν δεν μειώνεται η γραφειοκρατία, τότε δεν απαντάμε στην ουσία του προβλήματος. Οι αριθμοί από μόνοι τους δεν αρκούν. Αυτό που μετρά είναι η καθημερινή δυνατότητα αξιοπρεπούς διαβίωσης.
Η κοινωνική πολιτική κρίνεται στο αποτέλεσμα. Στο αν οι άνθρωποι μπορούν να καλύψουν τις βασικές τους ανάγκες χωρίς να ζουν με μόνιμο άγχος. Στο αν το κράτος δίνει λύσεις που αντέχουν στον χρόνο και όχι πρόχειρες απαντήσεις. Οι συντάξεις δεν χρειάζονται μεγάλες διακηρύξεις. Χρειάζονται καθαρές αποφάσεις που να λαμβάνουν υπόψη την πραγματική πίεση που βιώνουν σήμερα οι συνταξιούχοι.
*Πρώην υπουργός Άμυνας, πρώην δήμαρχος Αγλαντζιάς και υποψήφιος βουλευτής ΔΗΣΥ επαρχίας Λευκωσία
