Καθώς οι πάγοι λιώνουν λόγω της κλιματικής αλλαγής, η τάση των πολικών αρκούδων να γίνονται πιο αδύνατες και να έχουν λιγότερα μικρά έχει τεκμηριωθεί καλά σε περιοχές όπως ο κόλπος Μπάφιν, μια έκταση ωκεανού μεταξύ της Γροιλανδίας και του νησιού Μπάφιν του Καναδά, και ο κόλπος Χάντσον στη βορειοανατολική Καναδά.
Παρόλα αυτά, ένας πληθυσμός αρκούδων στην Αρκτική της Νορβηγίας αντιτίθεται στην τάση και γίνονται πιο παχιές και υγιείς ακόμη και καθώς οι πάγοι λιώνουν ραγδαία, σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Scientific Reports την Πέμπτη.
Σύμφωνα με τα όσα αναφέρει το CNNi, η περιοχή της Θάλασσας Μπάρεντς, στα ανοιχτά των βόρειων ακτών της Νορβηγίας και της Ρωσίας, έχει υποστεί μεγαλύτερες αυξήσεις θερμοκρασίας – έως και 2 βαθμούς Κελσίου ανά δεκαετία σε ορισμένα μέρη – από άλλες περιοχές της Αρκτικής τις τελευταίες δεκαετίες, σημείωσαν οι ερευνητές από τη Νορβηγία, το Ηνωμένο Βασίλειο και τον Καναδά.
Η περιοχή έχει χάσει το βιότοπο του θαλάσσιου πάγου περισσότερο από δύο φορές πιο γρήγορα από οποιαδήποτε άλλη περιοχή όπου ζουν πολικές αρκούδες.
Εξαιτίας αυτού, οι ερευνητές προέβλεψαν ότι οι αρκούδες θα ήταν πιο αδύνατες στα χρόνια που ο θαλάσσιος πάγος θα ήταν λιγότερο διαθέσιμος.
Η σωματική κατάσταση των άγριων ζώων συνήθως δίνει πρώιμα προειδοποιητικά σημάδια σχετικά με τον αντίκτυπο των περιβαλλοντικών αλλαγών στους πληθυσμούς τους, σύμφωνα με τη μελέτη.
Εξετάζοντας την περίοδο 27 ετών μεταξύ 1992 και 2019, συνέκριναν 1.188 αρχεία σωματικών μετρήσεων που σχετίζονται με 770 ενήλικες πολικές αρκούδες που ελήφθησαν στο Σβάλμπαρντ, ένα νορβηγικό αρχιπέλαγος στη Θάλασσα του Μπάρεντς, με τον αριθμό των ημερών χωρίς πάγο στην περιοχή.
Ο αριθμός των ημερών που οι πολικές αρκούδες έπρεπε να περάσουν χωρίς πάγο αυξήθηκε κατά περίπου 100 ημέρες κατά τη διάρκεια αυτής της χρονικής περιόδου. Ωστόσο, μετά από μια αρχική επιδείνωση της σωματικής τους κατάστασης από το 1995 έως το 2000, στην πραγματικότητα έγιναν πιο παχιές και πιο γυμνασμένες στις δύο δεκαετίες που ακολούθησαν.
Έτσι, ενώ ο πάγος μειωνόταν – μειώνοντας την ικανότητα των αρκούδων να κυνηγούν φώκιες – τα αποθέματα λίπους τους αυξάνονταν.
«Η πιο πιθανή εξήγηση είναι ότι οι πολικές αρκούδες στο Σβάλμπαρντ έχουν μέχρι στιγμής καταφέρει να αντισταθμίσουν τη μειωμένη πρόσβαση στον θαλάσσιο πάγο αξιοποιώντας εναλλακτικές ευκαιρίες αναζήτησης τροφής και επιδεικνύοντας σημαντική οικολογική ευελιξία», δήλωσε στο CNNi ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, Jon Aars, γενετιστής πληθυσμού και ανώτερος ερευνητής στο Νορβηγικό Πολικό Ινστιτούτο.
«Σε αυτήν την περιοχή, οι αρκούδες έχουν πρόσβαση σε ταράνδους και αυγά στην ξηρά, σε κουφάρια θαλάσσιων ίππων, καθώς και σε φώκιες», συνέχισε.
Ένας αυξανόμενος αριθμός αρκούδων είχε παρατηρηθεί προηγουμένως να περνούν περισσότερο χρόνο στην ξηρά κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, λεηλατώντας φωλιές πουλιών στο δυτικό Σβάλμπαρντ, και τα δεδομένα είχαν δείξει ότι περισσότερα ενήλικα θηλυκά στο ανατολικό Σβάλμπαρντ περνούν περισσότερο χρόνο σε περιοχές με αποικίες πτηνών.
Τα αποτελέσματα αντιμετωπίζονται με επιφύλαξη
Ωστόσο, οι ερευνητές παραμένουν επιφυλακτικοί.
«Είναι σημαντικό ότι η διατηρούμενη σωματική κατάσταση δεν σημαίνει ότι η απώλεια θαλάσσιου πάγου δεν έχει καμία επίδραση», δήλωσε ο Aars. «Αντιθέτως, υποδηλώνει ότι οι αρκούδες του Σβάλμπαρντ έχουν, μέχρι τώρα, καταφέρει να μετριάσουν μέρος του ενεργειακού κόστους που σχετίζεται με τη μείωση του πάγου».
«Αυτή η ικανότητα ρύθμισης μπορεί να βασίζεται σε τοπικές συνθήκες που δεν υπάρχουν αλλού στην Αρκτική και μπορεί να μην επιμείνει εάν η απώλεια θαλάσσιου πάγου συνεχιστεί ή επιταχυνθεί», πρόσθεσε.
Ο Aars δήλωσε ότι η μελέτη «δεν έρχεται σε αντίθεση με την ευρύτερη κατανόηση ότι η κλιματική αλλαγή θέτει σοβαρό κίνδυνο για τις πολικές αρκούδες. Αντίθετα, υπογραμμίζει ότι οι κλιματικές επιπτώσεις είναι πολύπλοκες και μπορεί να περιλαμβάνουν προσωρινούς ή μερικούς μηχανισμούς αντιστάθμισης».
«Μόνο ένα κομμάτι του παζλ»
Παρά την εμφανή ανθεκτικότητα των αρκούδων στις επιπτώσεις ενός θερμαινόμενου κλίματος, οι ερευνητές εξέτασαν μόνο μία πτυχή της υγείας του πληθυσμού και δεν αξιολόγησαν άλλα μέτρα, όπως το συνολικό μέγεθος του πληθυσμού.
Ενώ οι σημαντικές καθοδικές αλλαγές στην επιβίωση και τα ποσοστά γεννήσεων συνήθως συμβαίνουν μετά από μια επιδείνωση της σωματικής κατάστασης, ο Aars είπε ότι «η καλή σωματική κατάσταση δεν μεταφράζεται απαραίτητα σε σταθερή αναπαραγωγή, επιβίωση των νεογνών ή μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του πληθυσμού. Άλλες δημογραφικές διεργασίες μπορεί ήδη να έχουν επηρεαστεί αρνητικά από την απώλεια θαλάσσιου πάγου, ακόμη και αν η σωματική κατάσταση φαίνεται να διατηρείται».
Πρόσθεσε ότι ενώ η μελέτη εξετάζει την παρελθούσα και την παρούσα κατάστασή τους, δεν μπορεί να προβλέψει για πόσο καιρό τα σώματα των αρκούδων θα συνεχίσουν να είναι αποτελεσματικά στην αντιστάθμιση της μείωσης του θαλάσσιου πάγου καθώς συνεχίζεται η κλιματική αλλαγή.
«Αυτά τα αποτελέσματα είναι θετικά βραχυπρόθεσμα: η σωματική κατάσταση των αρκούδων του Σβάλμπαρντ έδειξε μικρή συνολική αλλαγή κατά την περίοδο 1995-2019, παρά τη σημαντική απώλεια θαλάσσιου πάγου», δήλωσε ο ζωικός βιολόγος Τζον Γουάιτμαν, επικεφαλής ερευνητής στο Polar Bears International και αναπληρωτής καθηγητής βιολογίας στο Πανεπιστήμιο Old Dominion στη Βιρτζίνια, σε δήλωση που κοινοποιήθηκε στο CNNi την Παρασκευή.
Ωστόσο, ο Γουάιτμαν, ο οποίος δεν συμμετείχε στην έρευνα του Σβάλμπαρντ, πρόσθεσε ότι «η σωματική κατάσταση είναι μόνο ένα κομμάτι του παζλ» και η πλήρης κατανόηση των παραγόντων που οδηγούν σε αυτήν την τάση «απαιτεί συνεχή παρακολούθηση, η οποία τονίζει τη σημασία της συλλογής μακροπρόθεσμων συνόλων δεδομένων».
«Συνολικά, ενώ η μεγάλη εικόνα για τη διατήρηση παραμένει σαφής – οι πολικές αρκούδες χρειάζονται θαλάσσιο πάγο, ο οποίος εξαφανίζεται λόγω της κλιματικής αλλαγής – αυτή η νέα μελέτη βοηθά στην απεικόνιση της σημαντικής διακύμανσης στον τρόπο με τον οποίο η απώλεια πάγου έχει επηρεάσει τις αρκούδες μέχρι στιγμής σε διαφορετικές περιοχές», πρόσθεσε.
