Σε τέσσερις κατευθύνσεις κινείται το πρώτο πακέτο μέτρων ύψους €100 εκατ. που ενέκρινε χθες το Υπουργικό Συμβούλιο για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων που προκαλεί η κρίση στη Μέση Ανατολή. Κάποια από τα μέτρα είχαν εφαρμοστεί τόσο κατά την πανδημία του κορωνοϊού όσο και κατά την Ουκρανική κρίση. Αξίζει να σημειωθεί πως με κάποια από τα μέτρα η κυβέρνηση δίνει απάντηση και στις κομματικές πιέσεις.
Συγκεκριμένα, με τις χθεσινές αποφάσεις το κράτος δίνει ανάσα σε χιλιάδες νοικοκυριά και σε επιχειρήσεις, από το ενεργειακό κόστος, μειώνοντας τις φορολογίες στον ηλεκτρισμό και στα καύσιμα. Επίσης, δεν θα εφαρμοστεί ο πράσινος φόρος. Την ίδια ώρα, θωρακίζει τους καταναλωτές μέσω της ένταξης στον μηδενικό ΦΠΑ του κρέατος, των πουλερικών και των ψαριών. Το κράτος θα επιδοτεί τους μισθούς των εργαζομένων στην τουριστική βιομηχανία και προχωρά σε περαιτέρω στήριξη των αεροπορικών εταιρειών για την προσέλκυση τουριστών. Επιπρόσθετα, θα εφαρμοστούν σχέδια επιδότησης των αγροτών. Το οικονομικό επιτελείο της Κυβέρνησης, από την πρώτη στιγμή, παρακολουθούσε στενά την κατάσταση και, μετά από διάφορα σενάρια, αποφάσισε να λάβει οκτώ μέτρα ύψους €100 εκατ., τα οποία προστίθενται στα μέτρα που ήδη εφαρμόζονται, ύψους €100 εκατ.
Αναλυτικά τα μέτρα είναι τα εξής:
• Από την 1η Μαΐου 2026 μέχρι τις 31 Μαρτίου 2027 μειώνεται περαιτέρω ο συντελεστής ΦΠΑ στον ηλεκτρισμό στο 5%, για όλους τους οικιακούς καταναλωτές. Από το μέτρο θα επωφεληθούν επιπλέον 360 χιλιάδες νοικοκυριά, με το δημοσιονομικό κόστος να ανέρχεται στα €14,3 εκατ. Στο μεταξύ, σε σχέση με την υφιστάμενη επιδότηση της τιμής χρέωσης του ηλεκτρικού ρεύματος για την ειδική οικιακή διατίμηση ευάλωτων καταναλωτών (Κώδικας 08) και της εμπορικής χρήσης (διατίμηση 010), δηλαδή τα ευάλωτα νοικοκυριά και επιλεγμένες επιχειρήσεις, το Υπουργικό Συμβούλιο αποφάσισε την επέκταση του μέτρου, ώστε να καλύψει τους χαμηλοσυνταξιούχους και μονογονεϊκές οικογένειες. Συγκεκριμένα, από το μέτρο επωφελούνται επιπλέον 22.200 νοικοκυριά χαμηλοσυνταξιούχων και 10.700 νοικοκυριά μονογονεϊκών οικογενειών, που είναι δικαιούχοι επιδόματος μονογονιού.
• Μείωση του ειδικού φόρου κατανάλωσης καυσίμων κίνησης για τους μήνες Απρίλιο μέχρι και Ιούνιο 2026, κατά 8,33 σεντ το λίτρο. Εκτιμάται πως το κόστος θα ανέλθει στα €18,6 εκατ. Αρχικά, είχε αναφερθεί από το κράτος πως το μέτρο θα τίθεται σε εφαρμογή την 1η Απριλίου, ωστόσο, όπως φαίνεται, αυτό θα εφαρμοστεί μετά την 3η Απριλίου, καθώς χρειάζεται έγκριση από τη Βουλή. Μέχρι αργά χθες το βράδυ, η Κυβέρνηση δεν είχε προωθήσει σχετικό νομοσχέδιο στη Βουλή και συνεπώς, αυτό θα εγκριθεί στην επόμενη συνεδρία της Ολομέλειας στις 2 Απριλίου.
• Δεν θα επιβληθεί ο πράσινος φόρος, ο οποίος θα επιβάρυνε επιπλέον το κόστος καυσίμων κατά 9 σεντ το λίτρο. Το συγκεκριμένο μέτρο έπρεπε να εφαρμοστεί από το 2022, καθώς η Δημοκρατία είχε δεσμευθεί ότι θα το υλοποιήσει στο πλαίσιο του Σχεδίου Ανάκαμψης. Αξίζει να αναφερθεί πως λόγω της μη συμμόρφωσης με το συγκεκριμένο προαπαιτούμενο, η χώρα θα απωλέσει ευρωπαϊκά κονδύλια ύψους €23 εκατ. Στο μεταξύ, σύμφωνα με εκτιμήσεις, το κράτος αναμενόταν να εισπράξει δυνητικά περίπου €95 εκατ. για 3 τρίμηνα.
• Διεύρυνση του καταλόγου των προϊόντων μηδενικού συντελεστή ΦΠΑ. Συγκεκριμένα, από 1η Απριλίου 2026 μέχρι και τις 30 Σεπτεμβρίου 2026, εντάσσονται στον κατάλογο μηδενικού ΦΠΑ το κρέας, τα πουλερικά και τα ψάρια. Τα συγκεκριμένα προϊόντα προστίθενται στα ήδη υφιστάμενα με μηδενικό συντελεστή ΦΠΑ, τα φρούτα και τα λαχανικά. Το δημοσιονομικό κόστος υπολογίζεται στα €6,4 εκατ.
• Επιδότηση 30% των απολαβών των εργαζομένων στην ξενοδοχειακή βιομηχανία, για μονάδες και τουριστικά καταλύματα που θα είναι σε λειτουργία για ένα μήνα, δηλαδή από την 1η Απριλίου μέχρι τις 30 Απριλίου 2026. Εκτιμάται πως δικαιούχοι είναι 19 χιλιάδες εργαζόμενοι, με το κόστος να φτάνει τα €6,4 εκατ. Αξίζει να σημειωθεί πως, σύμφωνα με εκτιμήσεις του Υπουργείου Εργασίας, στο συνολικό αριθμό των δικαιούχων περιλαμβάνονται και 15 χιλιάδες εργαζόμενοι στα ξενοδοχεία, με το κόστος να κυμαίνεται γύρω στα €4 εκατ. Στόχος του μέτρου είναι να δοθεί ώθηση στα ξενοδοχεία να επαναδραστηριοποιηθούν από τον Απρίλιο.
• Θα εφαρμοστεί σχέδιο για περαιτέρω στήριξη αεροπορικών εταιρειών για τη διασφάλιση της απρόσκοπτης σύνδεσης της χώρας μας με σημαντικούς προορισμούς προσέλκυσης τουριστών.
(α) Εφαρμογή σχέδιου επιδότησης για τους αγρότες για αγορά λιπασμάτων, με κάλυψη 15% του κόστους, για τους μήνες Απρίλιο και Μάιο.
(β) Προώθηση σχέδιου επιδότησης για τους αγρότες για γεωργικά εφόδια, με κάλυψη 15% του κόστους αγοράς, για τους μήνες Απρίλιο και Μάιο.
Αξίζει να σημειωθεί πως το συνολικό δημοσιονομικό κόστος και των δύο σχεδίων επιδότησης εκτιμάται στο €1 εκατ. Σύμφωνα με υπολογισμούς, δικαιούχοι είναι 3 χιλιάδες αγρότες. Μέχρι στιγμής, εγγεγραμμένοι επαγγελματίες αγρότες είναι 1.400 άτομα, ωστόσο, σύμφωνα με τα στοιχεία των κοινωνικών ασφαλίσεων, οι εργαζόμενοι στον πρωτογενή τομέα ανέρχονται στις 3.000. Θα τους δοθεί η δυνατότητα να εγγραφούν στα σχετικά μητρώα μέχρι τις 31 Μαΐου.
