Η αγορά κατοικίας εμφανίζει ολοένα εντονότερη απόκλιση ανάμεσα στην προσφορά και τη ζήτηση, με τα προσιτά ακίνητα να μην επαρκούν και το διαθέσιμο απόθεμα να συγκεντρώνεται κυρίως σε ακριβότερες κατοικίες, για τις οποίες το ενδιαφέρον των αγοραστών είναι αισθητά πιο περιορισμένο.
Σύμφωνα με έρευνα του μεσιτικού γραφείου Uniko, μέλους του ομίλου της Εθνικής Τράπεζας, μόλις το 18% των ενδιαφερόμενων αγοραστών αναζητεί κατοικία με προϋπολογισμό άνω των 300.000 ευρώ, την ώρα που η αγορά διαθέτει σε μεγάλο βαθμό ακίνητα αυτής της κατηγορίας. Όπως προκύπτει, όσοι αναζητούν σπίτι δυσκολεύονται να βρουν επιλογές εντός των οικονομικών τους δυνατοτήτων, ενώ όσοι διαθέτουν ακίνητα προς πώληση απευθύνονται σε μια συνεχώς περιοριζόμενη βάση υποψήφιων αγοραστών.
Τα στοιχεία παρουσιάστηκαν πρόσφατα στην εκδήλωση «Ελλάδα 2026. Επιχειρείν, Ακίνητα, Επενδύσεις», που πραγματοποιήθηκε στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών. Όπως ανέφερε ο εκπρόσωπος της Uniko, Γιώργος Γκιώκας, η καταγραφή της αγοράς με βάση την επιφάνεια και την τιμή επιβεβαίωσε την εικόνα που ήδη υπήρχε, αλλά ανέδειξε και μια ακόμη πιο σύνθετη εικόνα από αυτήν που εκτιμούσαν οι παράγοντες του κλάδου.
Η έρευνα δείχνει ότι η μεγαλύτερη πίεση εντοπίζεται στα χαμηλότερα επίπεδα τιμών. Σχεδόν το 69% των αγοραστών αναζητεί ακίνητο αξίας έως 200.000 ευρώ, ενώ ένα επιπλέον 12% κινείται στην κατηγορία από 200.000 έως 300.000 ευρώ. Αυτό σημαίνει ότι περισσότεροι από οκτώ στους δέκα ενδιαφερόμενους κινούνται κάτω από το όριο των 300.000 ευρώ, με το μεγαλύτερο μέρος της ζήτησης να συγκεντρώνεται στα χαμηλότερα διαθέσιμα επίπεδα τιμών.
Την ίδια στιγμή, η προσφορά δεν ακολουθεί την ίδια κατανομή. Σύμφωνα με τα ευρήματα, καταγράφεται έλλειμμα προσφοράς που φθάνει σχεδόν το 20% για ακίνητα κάτω των 100.000 ευρώ, ενώ έλλειμμα σχεδόν 8% εντοπίζεται στα ακίνητα από 100.000 έως 150.000 ευρώ και 5% στην κατηγορία από 150.000 έως 200.000 ευρώ. Πάνω από τις 200.000 ευρώ, η εικόνα αλλάζει, καθώς η αγορά περνά από το έλλειμμα σε πλεόνασμα προσφοράς σε σχέση με τον αριθμό των διαθέσιμων αγοραστών.
Στην Αττική, μάλιστα, η αναντιστοιχία αυτή γίνεται ακόμη πιο εμφανής. Ο αριθμός των ακινήτων με ζητούμενη τιμή άνω των 200.000 ευρώ είναι υπερδιπλάσιος σε σχέση με εκείνα που διατίθενται κάτω από αυτό το επίπεδο, ενώ στους αγοραστές συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο. Ο επενδυτής και αναλυτής ακινήτων Ηλίας Παπαγεωργιάδης σημείωσε ότι η αγορά καταγράφει πλέον με αριθμούς μια πραγματικότητα που έως σήμερα διατυπωνόταν κυρίως ως εκτίμηση: η μεγαλύτερη έλλειψη εντοπίζεται στις κατοικίες χαμηλού κόστους, κυρίως κάτω από τις 100.000 ευρώ, ενώ η πίεση παραμένει έως και το ψυχολογικό όριο των 200.000 ευρώ.
Ως προς τη γεωγραφική κατανομή της ζήτησης, η αγορά στην Αττική εξακολουθεί να επικεντρώνεται κυρίως σε τρεις περιοχές. Τα νότια προάστια συγκεντρώνουν το 30% της ζήτησης, το κέντρο της Αθήνας ακολουθεί με 29% και τα βόρεια προάστια με 24%. Ωστόσο, τα κριτήρια διαφοροποιούνται ανάλογα με το διαθέσιμο ποσό. Για ακίνητα έως 200.000 ευρώ, το 21% των αναζητήσεων αφορά τα νότια προάστια και άλλο ένα 21% το κέντρο της Αθήνας, ενώ στα βόρεια προάστια το αντίστοιχο ποσοστό διαμορφώνεται στο 13%.
Στα ακριβότερα ακίνητα, άνω των 400.000 ευρώ, η ζήτηση είναι σαφώς πιο περιορισμένη. Από το 14% που αναζήτησε κατοικίες αυτής της αξίας στην Αττική, το 4% στράφηκε στα βόρεια προάστια, άλλο ένα 4% στο κέντρο της Αθήνας και 3% στα νότια προάστια.
Η έρευνα αναδεικνύει επίσης ένα ακόμη κρίσιμο στοιχείο: τα χαρακτηριστικά των ακινήτων που αναζητούν οι αγοραστές δεν συμβαδίζουν πάντα με τις πραγματικές οικονομικές δυνατότητές τους. Παρότι οι περισσότεροι διαθέτουν προϋπολογισμό που δεν υπερβαίνει τις 200.000 ευρώ, το 52% αναζητεί κατοικίες 80 έως 120 τ.μ., δηλαδή ακίνητα που κατά κανόνα είναι ακριβότερα, ενώ το 25% επιδιώκει ακόμη μεγαλύτερες επιφάνειες, άνω των 120 τ.μ.
Αντίστοιχα, ως προς τα ποιοτικά χαρακτηριστικά των κατοικιών, η πλειονότητα των ενδιαφερόμενων επιλέγει διαμερίσματα από τον πρώτο έως τον τρίτο όροφο, αποφεύγοντας πιο ειδικές κατηγορίες, όπως ρετιρέ ή ακίνητα κάτω από τον πρώτο όροφο. Μόλις το 14% όσων αναζήτησαν κατοικία επέλεξαν ισόγειο, ημιυπόγειο ή αντίστοιχη λύση.
Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι η αγορά κατοικίας βρίσκεται πλέον σε σαφή φάση απόκλισης προσφοράς και ζήτησης, με τις ανάγκες των νοικοκυριών να μην καλύπτονται από το διαθέσιμο απόθεμα. Η εικόνα αυτή, σύμφωνα με τους αναλυτές, αντανακλά τόσο τη συνεχιζόμενη άνοδο των τιμών όσο και τις στρεβλώσεις που έχουν διαμορφωθεί στην αγορά τα τελευταία χρόνια.
Capital.gr
