«Από το 2007 η κυπριακή κυβέρνηση έχει στα χέρια της γνωματεύσεις από ξένους έγκριτους διεθνολόγους για το καθεστώς των βάσεων. Όλες οι γνωματεύσεις συμφωνούν ότι οι βρετανικές στρατιωτικές βάσεις όχι μόνο δεν είναι «κυρίαρχες», όπως ισχυρίζεται το Λονδίνο, αλλά είναι παράνομες και δεν συνάδουν ούτε με το διεθνές δίκαιο ούτε με αποφάσεις του ΟΗΕ», αναφέρει σε παρέμβασή του ο Πρώην Υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Λιλλήκας, σημειώνοντας ότι «το ίδιο το Ανώτατο Δικαστήριο της Βρετανίας, με απόφαση του το 2018 χαρακτηρίζει τις βάσεις στη Κύπρο ως κατάλοιπο της αποικιοκρατίας».
Η παρέμβαση του Γιώργου Λιλλήκα
Η επίθεση με ντρόουν στη βρετανική βάση Ακρωτηρίου φέρνει στο προσκήνιο το καυτό ζήτημα των στρατιωτικών βάσεων στο έδαφος της Κύπρου. Ζήτημα που αφορά όχι απλά το καθεστώς τους (δηλαδή αν είναι κυρίαρχες ή όχι) αλλά κυρίως τη νομιμότητας τους.
Από το 2007 η κυπριακή κυβέρνηση έχει στα χέρια της γνωματεύσεις από ξένους έγκριτους διεθνολόγους για το καθεστώς των βάσεων. Όλες οι γνωματεύσεις συμφωνούν ότι οι βρετανικές στρατιωτικές βάσεις όχι μόνο δεν είναι «κυρίαρχες», όπως ισχυρίζεται το Λονδίνο, αλλά είναι παράνομες και δεν συνάδουν ούτε με το διεθνές δίκαιο ούτε με αποφάσεις του ΟΗΕ.
Το ίδιο το Ανώτατο Δικαστήριο της Βρετανίας, με απόφαση του το 2018 χαρακτηρίζει τις βάσεις στη Κύπρο ως κατάλοιπο της αποικιοκρατίας. Παρόλα αυτά πολιτικά πρόσωπα, αξιωματούχοι της πολιτείας και δημοσιογράφοι υιοθετούν την ορολογία της Αγγλίας.
Είναι υποχρέωση της Κυβέρνησης, όπως και των πολιτικών κομμάτων, να απαιτήσουν το κλείσιμο των στρατιωτικών βάσεων και να διαμορφώσουν ολοκληρωμένη στρατηγική ένταξης των εδαφών που σήμερα κατέχουν στην κυριαρχία της Κυπριακής Δημοκρατίας. Μόνο έτσι θα ολοκληρωθεί η διαδικασία αποαποικιοπήσης της χώρας μας. Είναι ηθική μας υποχρέωση απέναντι σε όλους όσους αγωνίστηκαν και θυσιάστηκαν για την ελευθερία και ανεξαρτησία της χώρας μας.
Πέραν τούτου, η ύπαρξη και λειτουργία των βρετανικών στρατιωτικών βάσεων στη χώρα μας, όπως αποδείχθηκε δημιουργεί σοβαρά ζητήματα ασφάλειας. Αποδείχθηκε ότι η βρετανική εμπλοκή σε συρράξεις μετατρέπει τη Κύπρο σε στρατιωτικό στόχο των αντιπάλων του Λονδίνου. Κανένα όφελος δεν προκύπτει για τη χώρα και το λαό μας από την ύπαρξη και λειτουργία ξένων στρατιωτικών βάσεων στο έδαφος της Κυπριακής Δημοκρατίας. Είναι αδιανόητο η πολιτική μιας ξένης χώρας να θέτει σε κίνδυνο την ασφάλεια μας χωρίς το κράτος μας να έχει ερωτηθεί ή να έχει δώσει τη συναίνεση του. Η Κύπρος δεν αποτελεί απειλή για κανένα άλλο κράτος και καμιά άλλη χώρα (πλην της Τουρκίας εννοείται) δεν έχει λόγο να κτυπήσει στρατιωτικά την Κύπρο. Οι βρετανικές στρατιωτικές βάσεις αποτελούν απειλή για άλλα κράτη.
Όσες φορές έχω εγείρει θέμα βάσεων ο αντίλογος στηρίζεται σε δύο επιχειρήματα:
- Ενόσω έχουμε ανοικτό μέτωπο με την Τουρκία δεν πρέπει να ανοίξουμε δεύτερο μέτωπο με την Αγγλία. Άρα το ζήτημα των βάσεων να το εγείρουμε μετά τη λύση του κυπριακού. Αυτό το επιχείρημα είναι και λανθασμένο και αντιπαραγωγικό γιατί δίνει κίνητρο στο Λονδίνο να συντηρεί με την πολιτική του τη μη λύση του Κυπριακού, για να μην έχει πρόβλημα με τις βάσεις.
- Κάποιοι ανησυχούν ότι επειδή το θέμα των βάσεων είχε ενσωματωθεί στη Συνθήκη Εγκαθίδρυσης, πιθανόν να δημιουργηθεί πρόβλημα νομιμότητας της Κυπριακής Δημοκρατίας. Όλες οι γνωματεύσεις που έχει στη διάθεση της η κυπριακή κυβέρνηση καταδεικνύουν ότι η νομιμότητα και το διεθνές καθεστώς της Κυπριακής Δημοκρατίας δεν εδράζονται πλέον στη Συνθήκη Εγκαθίδρυσης αλλά στο ψήφισμα του Συμβουλίου Ασφαλείας 186 του 1964, καθώς και στις θέσεις που κατέχει σε διεθνείς οργανισμούς. Αυτή την θέση διατύπωσε και ο διεθνούς εμβέλειας και κύρους διεθνολόγος/ συνταγματολόγος, Αλάν Πελέ, ενώπιον και του Βρετανού Ύπατου Αρμοστή, σε εκδήλωση που διοργάνωσε το πολιτικό γραφείο που διατηρούσα το 2010.
Τώρα, λοιπόν, είναι η ώρα να τερματιστεί η αναχρονιστική και παράνομη λειτουργία των Βρετανικών στρατιωτικών βάσεων και να ενσωματώσουμε τα εδάφη που παράνομα κατέχουν στην Κυπριακή Δημοκρατία.
