Μέτρα για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων του πολέμου στην οικονομία παρουσίασε ο Γενικός Γραμματέας του ΑΚΕΛ, Στέφανος Στεφάνου, σε δημοσιογραφική διάσκεψη, υπογραμμίζοντας την ανάγκη άμεσης κρατικής παρέμβασης.
Όπως ανέφερε «μέχρι στιγμής κανένας δεν γνωρίζει πότε και με ποιους όρους θα τερματιστεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή. Το βέβαιο ωστόσο είναι πως οι επιπτώσεις του πολέμου είναι ήδη εδώ και δεν αφορούν μόνο τους εμπλεκόμενους αλλά τον κόσμο ολόκληρο. Η παγκόσμια οικονομία απειλείται πλέον καθαρά από ένα παγκόσμιο πληθωριστικό σοκ και με πιέσεις στους ρυθμούς ανάπτυξης παγκόσμια. Ήδη καταγράφονται μεγάλες αυξήσεις στις διεθνείς τιμές ενέργειας. Αυξήσεις καταγράφονται και στην Κύπρο, στη βενζίνη και στο πετρέλαιο, ενώ στις τιμές του ηλεκτρισμού η ΑΗΚ εκτιμά ότι η αύξηση θα φτάσει μέχρι και 15% ως το τέλος του καλοκαιριού.
Τα δεδομένα αυτά θα πλήξουν το εισόδημα των νοικοκυριών, η μεγάλη πλειοψηφία των οποίων ήδη υποφέρει από την ακρίβεια, αλλά και θ’ αυξήσουν το κόστος παραγωγής για τις επιχειρήσεις.
Στον τομέα του τουρισμού, σημειώνονται ήδη επιπτώσεις με ακυρώσεις από βασικές αγορές για τον κυπριακό τουρισμό, με την πληρότητα να είναι πολύ χαμηλότερη σε σχέση με πέρσι. Αυτή η κατάσταση αν συνεχιστεί θα δημιουργήσει συνθήκες υποχώρησης την αναπτυξιακής πορείας της χώρας. Υπό το φως των πιο πάνω είναι απόλυτα αναγκαίο η Κυβέρνηση να προχωρήσει στη λήψη συγκεκριμένων μέτρων στη βάση ενός συνολικού σχεδίου που πρέπει να καταρτήσει για θωράκιση της οικονομίας και στήριξη της κοινωνίας έναντι των επιπτώσεων του πολέμου. Αυτός ο σχεδιασμός πρέπει να περιλαμβάνει μέτρα άμεσης επίδρασης, αλλά και μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα μέτρα, τα οποία θα μπορούν να ενεργοποιηθούν ανάλογα με τη διάρκεια και την εξέλιξη του πολέμου».
Το ΑΚΕΛ καταθέτει σήμερα συγκεκριμένες προτάσεις προς αυτή την κατεύθυνση:
Σε ό, τι αφορά την οικονομία και τα δημόσια οικονομικά, είναι απαραίτητο να στηριχθούν επηρεαζόμενοι τομείς και ιδιαίτερα οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις που αντιμετωπίζουν τις περισσότερες δυσκολίες στη διαχείριση τέτοιων κρίσεων.
Σε περίπτωση σημαντικής αύξησης των επιτοκίων από μέρους της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, η Κυβέρνηση θα πρέπει να ετοιμάσει σχεδιασμό για προστασία των ευάλωτων δανειοληπτών. Αυτός ο σχεδιασμός θα πρέπει, μεταξύ άλλων, να περιλαμβάνει τη στοχευμένη αναστολή δόσεων για εργαζόμενους και επιχειρήσεις που θα πληγούν από τις οικονομικές συνέπειες του πολέμου, στο πρότυπο των σχεδίων που εκπονήθηκαν την περίοδο της πανδημίας.
Σε ό,τι αφορά τη στήριξη των ευάλωτων ομάδων του πληθυσμού καλούμε την Κυβέρνηση να προχωρήσει άμεσα στα εξής μέτρα άμεσης εφαρμογής:
- Απόσυρση των «πράσινων» φορολογιών, αφού η επιβολή τους σε αυτή τη συγκυρία θα επιβαρύνει ακόμα περισσότερο νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
- Μόνιμη μείωση του ΦΠΑ στο ηλεκτρικό ρεύμα στο 5%.
- Κλιμακωτή επιδότηση της αύξησης στο κόστος του ηλεκτρισμού για όση περίοδο οι τιμές διατηρούνται πιο ψηλές εξαιτίας του πολέμου.
- Αυτόματη ένταξη δικαιούχων στην ειδική διατίμηση της ΑΗΚ.
- Μείωση του ειδικού φόρου κατανάλωσης με τελικό στόχο την κατάργηση της διπλής φορολογίας στα καύσιμα.
- Υλοποίηση διαρθρωτικών μέτρων μείωσης του κόστους του ηλεκτρισμού από την ΑΗΚ.
- Διενέργεια ελέγχων στην αγορά προς τις εξής δύο κατευθύνσεις:Ενίσχυση της διαφάνειας στον τρόπο υπολογισμού του κόστους των καυσίμων με βάση τη φόρμουλα που χρησιμοποιεί η Υπηρεσία Προστασίας του Καταναλωτή. Προς αυτή την κατεύθυνση μπορεί να αξιοποιηθεί και η εμπειρογνωμοσύνη στον τρόπο υπολογισμού και των δεδομένων που προκύπτουν από ανεξάρτητο φορέα, ίσως από το Κέντρο Οικονομικών Ερευνών του Πανεπιστημίου Κύπρου. Αύξηση ελέγχων κατά της αισχροκέρδειας και μελέτη του ενδεχομένου σε περίπτωση εντοπισμού αισχροκέρδειας επιβολής πλαφόν σε ό,τι αφορά καύσιμα.
- Ετοιμασία και ταχεία υλοποίηση ολοκληρωμένου σχεδιασμού για εκστρατεία προβολής της χώρας στο εξωτερικό ως ασφαλή προορισμού.
- Προστασία εργαζομένων στον τουρισμό με μέτρα που να διασφαλίζουν το εισόδημά τους. Στόχος θα πρέπει να είναι η επαναλειτουργία των ξενοδοχειακών μονάδων για να διατηρηθεί η συνοχή και η λειτουργικότητα του κλάδου.
- Ενίσχυση εσωτερικού τουρισμού με ειδικά σχέδια ώστε ξενοδοχειακές μονάδες να ανοίξουν ή να παραμείνουν ανοικτές. Η περίοδος των πασχαλινών διακοπών προσφέρει μια σημαντική ευκαιρία για στήριξη των τουριστικών επιχειρήσεων μέσω ενός στοχευμένου σχεδίου κινήτρων για τους Κύπριους πολίτες.
- Μέτρα για στήριξη της συνδεσιμότητας της Κύπρου με διάφορους προορισμούς.
Τόνισε οτι «αυτά είναι τα κυριότερα μέτρα που σε αυτή τη φάση που βρισκόμαστε προτείνει το ΑΚΕΛ προκειμένου ν’ αντιμετωπιστούν οι επιπτώσεις του πολέμου. Μέτρα τα οποία μπορούν να δώσουν ανάσα στην κοινωνία και ώθηση στην οικονομία. Ξανά υπογραμμίζουμε ότι, ανάλογα με τη διάρκεια του πολέμου και τις συνέπειες που προκαλεί, η Κυβέρνηση θα πρέπει να έχει τα απαραίτητα αντανακλαστικά για έγκαιρες αποφάσεις και ενέργειες. Προς τούτο επιβάλλεται η ετοιμασία σχεδιασμού στη βάση σεναρίων.
Η χρηματοδότηση μέτρων στήριξης μπορεί ν’ αντληθεί μέσω του κρατικού προϋπολογισμού. Για τα ζητήματα που αφορούν την ενέργεια, χρηματοδότηση μπορεί να αντληθεί μέσω του σχεδίου προσιτής ενέργειας που εξήγγειλε η Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία ήδη κάλεσε τα κράτη- μέλη ν’ αξιοποιήσουν μέρος των δημόσιων εσόδων για μείωση του κόστους ενέργειας. Σημειώνω ότι ήδη μια σειρά από ευρωπαϊκά κράτη προχώρησαν σε αποφάσεις για μείωση του κόστους στην ενέργεια.
Επιπλέον, τα μέτρα αυτά μπορούν να χρηματοδοτηθούν από δημοπράτηση ρύπων γι’ αντιμετώπιση της ενεργειακής φτώχειας, από τη φορολόγηση υπερκερδών ή την επιβολή τέλους αλληλεγγύης σε τράπεζες και εταιρείες ΑΠΕ αλλά και από χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης για στήριξη της κυπριακής οικονομίας».
Τέλος, είπεο οτι «τα προβλήματα και οι προκλήσεις που διαμορφώνονται εξαιτίας του εν εξελίξει πολέμου απαιτούν έγκαιρη, αποφασιστική και στοχευμένη δράση, με γνώμονα την προστασία των πολιτών και τη διασφάλιση της οικονομικής σταθερότητας. Μέσα από υπεύθυνες πολιτικές και αξιοποίηση των διαθέσιμων εργαλείων, η Κύπρος μπορεί να ανταποκριθεί αποτελεσματικά στις δυσκολίες της κοινωνίας, ενισχύοντας παράλληλα την ανθεκτικότητα της οικονομίας της. Το ΑΚΕΛ όπως πάντα δηλώνει «παρών» για να συμβάλει με τις προτάσεις του».
