Αγωγή διεκδικώντας αποζημιώσεις θα δικαιούνται να καταχωρούν πολίτες για παραβίαση δικαιώματος σε εξέταση κατηγορίας ποινικής φύσεως σε εύλογο χρόνο, από τα Δικαστήρια της Δημοκρατίας.
Αυτό προβλέπει νομοσχέδιο που ετοίμασε το υπουργείο Δικαιοσύνης και Δημοσίας Τάξεως και έθεσε σε δημόσια διαβούλευση, με τίτλο «Ο περί Αποτελεσματικών Θεραπειών για Παράβαση του Δικαιώματος σε εξέταση κατηγορίας ποινικής φύσεως σε εύλογο χρόνο Νόμος του 2026». Σύμφωνα με το νομοσχέδιο, παρέχεται δικαίωμα έγερσης αγωγής για αποζημιώσεις τόσο μετά την ολοκλήρωση της υπόθεσης και έκδοση τελεσίδικης δικαστικής απόφασης, όσο και ενόσω εκκρεμεί η σχετική δικαστική διαδικασία, για καθυστερήσεις, ως επίσης και δικαίωμα για ζήτημα παραβίασης στο πλαίσιο της διαδικασίας της υπόθεσης που εκκρεμεί. Το νομοσχέδιο σκοπεύει στην απόδοση αποτελεσματικών θεραπειών για παραβίαση του δικαιώματος εξέτασης κατηγορίας ποινικής φύσεως σε εύλογο χρόνο, σύμφωνα με το Άρθρο 30 του Συντάγματος και τα Άρθρα 13 και 6.1 της Σύμβασης.
Δικαίωμα σε αγωγή θα έχουν όσοι επηρεάζονται από τη μη εξέταση κατηγορίας ποινικής φύσεως σε εύλογο χρόνο σε υποθέσεις πρωτοβάθμιων Δικαστηρίων, Εφετείου ή Ανώτατου Δικαστηρίου, είτε αυτές ολοκληρώθηκαν με έκδοση τελεσίδικης δικαστικής απόφασης, είτε αυτές εκκρεμούν σε οποιοδήποτε στάδιο.
Όπως προβλέπεται, πρόσωπο το οποίο ισχυρίζεται ότι σε υπόθεση στην οποία εφαρμόζεται ο παρών Νόμος, παραβιάστηκε το δικαίωμά του σε εξέταση κατηγορίας ποινικής φύσεως σε εύλογο χρόνο, δικαιούται να προσφύγει στα ένδικα μέσα που προβλέπει ο Νόμος για απόδοση των θεραπειών που προβλέπονται σ’ αυτόν. Αρμόδιο δικαστήριο στο οποίο παρέχεται με τον παρόντα νόμο δικαιοδοσία να εξετάσει και αποφασίσει σε αγωγή δυνάμει των άρθρων 5 και 6 σε υποθέσεις που ολοκληρώθηκαν με έκδοση τελεσίδικης δικαστικής απόφασης είναι:
(α) Σε σχέση με υποθέσεις πρωτοβάθμιου Δικαστηρίου, ο διοικητικός Πρόεδρος οποιουδήποτε Επαρχιακού Δικαστηρίου, ο οποίος, ενόσω εκκρεμούσε η υπόθεση στην οποία σύμφωνα με την αγωγή παραβιάστηκε το δικαίωμα του ενάγοντα για να διαγνωστεί η εναντίον του κατηγορία ποινικής φύσεως εντός εύλογου χρόνου, δεν ασκούσε τα καθήκοντά του στο Δικαστήριο ενώπιον του οποίου εκκρεμούσε η υπόθεση και δεν είχε συμμετοχή σε οποιοδήποτε στάδιο κατά την εξέτασή της.
(β) Σε σχέση με υποθέσεις Εφετείου, Δικαστής ή Δικαστές του Εφετείου, ως ήθελε ορίσει για την περίπτωση το Ανώτατο Δικαστήριο∙
(γ) Σε σχέση με υποθέσεις Ανωτάτου Δικαστηρίου, Δικαστής ή Δικαστές του Ανώτατου Δικαστηρίου,
Τα πιο πάνω άρθρα εφαρμόζονται και σε υπόθεση που διακόπηκε, αποσύρθηκε, ανεστάλη ή στην οποία πρόσωπο απαλλάχθηκε από κατηγορίες με οποιοδήποτε τρόπο εκτός από την εκδίκασή της.
