«Η Κυβέρνηση δεν θα επιτρέψει να επενδυθεί το αποθεματικό του Ταμείου Κοινωνικών Ασφαλίσεων (ΤΚΑ) στο Χρηματιστήριο», δήλωσε την περασμένη Τετάρτη ο Υπουργός Οικονομικών Μάκης Κεραυνός, μετά από τη συνεδρία του Υπουργικού Συμβουλίου.
Όπως πρόσθεσε, «έχει ξεκινήσει μια πρωτοβουλία εκσυγχρονισμού του συστήματος συντάξεων του Ταμείου Κοινωνικών Ασφαλίσεων, ώστε να διασφαλιστεί ότι θα μπορεί να επενδύει σε παραγωγικές και αποδοτικές επενδύσεις και να ανεξαρτητοποιηθεί από την Κυβέρνηση και σε προγραμματισμένο χρόνο να εξοφληθούν όλες οι οφειλές στο Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων».
Αντιλαμβάνομαι ότι ο υπουργός Οικονομικών θέλησε να στείλει το μήνυμα ότι με τη νέα επενδυτική πολιτική που θα υιοθετηθεί για το ΤΚΑ, στα πλαίσια της συνταξιοδοτικής μεταρρύθμισης, δεν πρόκειται να ληφθεί οποιαδήποτε απόφαση που θα θέτει σε ρίσκο τις συντάξεις των πολιτών.
Αφενός, αυτό δείχνει μια συνετή προσέγγιση και βάζει τα πλαίσια για τη νέα επενδυτική πολιτική.
Από την άλλη όμως, ο υπουργός Οικονομικών της χώρας δείχνει να μην εμπιστεύεται την κυπριακή χρηματαγορά. Ότι δηλαδή μπορεί να αποφέρει οφέλη σε μια επένδυση χωρίς να υπάρχει ρίσκο. Και αυτή η τοποθέτηση έρχεται τη στιγμή που προχωρεί η αποκρατικοποίηση του ΧΑΚ και γίνεται μια μεγάλη προσπάθεια για την αναβάθμιση του θεσμού και βελτίωση της αξιοπιστίας του. Άλλωστε, στο Χρηματιστήριο δεν διαπραγματεύονται μόνο μετοχές, αλλά αρκετά περισσότερα προϊόντα, τα οποία δεν έχουν τύχει ακόμη αξιοποίησης επαρκώς από επενδυτές.
Όπως και να έχει, και για να μην προκύψουν παρερμηνείες, δεν λέμε ότι πρέπει να επενδυθούν τα χρήματα του ΤΚΑ στο Χρηματιστήριο. Ωστόσο από την άλλη, το να αποκλείεις εκ των προτέρων ένα οργανισμό που προσπαθείς σαν κυβέρνηση να τον αναβαθμίσεις, δίνει την εντύπωση ότι δεν πιστεύεις πραγματικά σε αυτόν.
Επί της ουσίας, το ΤΚΑ χρειάζεται σημαντική αναδιάρθρωση, χρειάζονται να τεθούν νέοι κανόνες, να μειωθεί το χρέος της κυβέρνησης και να ενισχυθεί η απόδοση του ώστε να είναι διασφαλισμένες οι συντάξεις των πολιτών. Ο κ. Κεραυνός υπογράμμισε χαρακτηριστικά ότι η Κυβέρνηση πλήρωνε στο Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων ένα πολύ υψηλό επιτόκιο της τάξης του 4,20%, βάσει του οποίου πληρώθηκαν στο ΤΚΑ €468 εκατ. το 2024 και €471 εκατ. το 2025. Έτσι δημιουργείται το πολύ μεγάλο αποθεματικό που έχει σήμερα το Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων. Όμως χρειάζεται ολιστική προσέγγιση και νέα στρατηγική προσέγγιση έναντι του ΤΚΑ ώστε να λειτουργεί σε σωστά πλαίσια. Σημειώνεται ότι σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, το χρέος της κυβέρνησης προς το Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων (ΤΚΑ) κυμαίνεται στα €11,3 δισ. το 2025, παρουσιάζοντας αύξηση από τα €9,4 δισ. το 2023, ποσό που αντιστοιχεί περίπου στο 35% του ΑΕΠ της χώρας.
Μιας και είναι επίκαιρο, να σημειώσουμε ένα παράδειγμα, το οποίο δεν θα θέλαμε επ’ ουδενί να δούμε στην Κύπρο. Το συνολικό χρέος των ΗΠΑ, ανέρχεται αυτή τη στιγμή σε 36,2 τρισεκατομμύρια δολάρια. Αυτό αντιπροσωπεύει το 122% της ετήσιας οικονομικής παραγωγής της χώρας. Τα τρία τέταρτα του χρέους των ΗΠΑ, περίπου 27,2 τρις κατέχονται στο εσωτερικό της χώρας, εκ των οποίων: (α) 15,16 τρισεκατομμύρια δολάρια (42%) κατέχονται από ιδιώτες επενδυτές και οντότητες των ΗΠΑ, κυρίως υπό μορφή ομολόγων αποταμίευσης, αμοιβαίων κεφαλαίων και συνταξιοδοτικών ταμείων. (β) 7,36 τρισεκατομμύρια δολάρια (20%) κατέχονται από ενδοκυβερνητικές υπηρεσίες και καταπιστεύματα των ΗΠΑ. (γ) 4,63 τρισεκατομμύρια δολάρια (13%) κατέχει η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ. Όπως γίνεται αντιληπτό, εκεί, οι συντάξεις αποτελούν μέρος του προβλήματος του χρέους και σε καμιά περίπτωση δεν πρέπει να αφεθεί στη χώρα μας να προκύψει τέτοιο πρόβλημα.
