Πυρά κατά του Προεδρικού εξαπέλυσαν οι βουλευτές της Επιτροπής Θεσμών της Βουλής, στο μικροσκόπιο της οποίας τέθηκε σήμερα το επίμαχο βίντεο που κυκλοφόρησε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και η λειτουργία του Ανεξάρτητου Φορέα Κοινωνικής Στήριξης. Εξηγήσεις για τα όσα λέγονται στο βίντεο και τις αναφορές περί επενδυτών και δωρεών προς το Προεδρικό, κλήθηκαν να δώσουν από πλευράς τους η Υφυπουργός παρά τω Πρόεδρω Ειρήνη Πική και ο Γενικός Ελεγκτής Ανδρέας Αντωνιάδης.
Στην αρχική του τοποθέτηση ο πρόεδρος της Επιτροπής Θεσμών Δημήτρης Δημητρίου τόνισε πως δεν πρόκειται να επιτρέψει να μετατραπεί η αίθουσα σε δικαστήριο προτρέποντας τους παρευρισκόμενους να προστατεύσουν τις έρευνες που είναι σε εξέλιξη.
Ωστόσο πρόσθεσε, προκύπτει μία σειρά θεμάτων όσον αφορά τις συναντήσεις των κρατικών αξιωματούχων, ενώ ειδική αναφορά έκανε στον Γιώργο Λακκοτρύπη, λέγοντας πως «είδαμε έναν τέως υπουργό να λειτουργεί ως λομπίστας», θέτοντας το ερώτημα κατά πόσον έχει άδεια ώστε να λειτουργεί με αυτόν τον τρόπο.
Όσον αφορά τον Φορέα Κοινωνικής Στήριξης, εξέφρασε τη λύπη του για την ενημέρωση που έλαβε η Επιτροπή από τον Γενικό Λογιστή μέσω επιστολής του, ενώ προέτρεψε τις αρμόδιες αρχές να συντονιστούν άμεσα και να αποστείλουν τα στοιχεία των δωρητών όπως τα ζήτησε η Βουλή. Υπενθύμισε παράλληλα, πως στην αυριανή συνεδρίαση της Ολομέλειας θα κατατεθούν προτάσεις νόμου που αφορούν το μέλλον του Φορέα, είτε προς την πλευρά της κατάργησης είτε προς την πλευρά της θωράκισης του τρόπου λειτουργίας και της δημοσιοποίησης των δωρητών.
Περαιτέρω, απευθυνόμενος στις αρμόδιες αρχές ρώτησε τι συμβαίνει με τις περιβόητες 500.000 ευρώ, ενώ τόνισε πως «προκύπτει μέγα θεσμικό ζήτημα για το πώς λαμβάνονται χορηγίες προς το κράτος».
Μηχανισμός διαφθοράς
Με τη σειρά του ο Γιώργος Λουκαΐδης του ΑΚΕΛ είπε πως στο βίντεο «είδαμε να παρουσιάζονται δύο βασικά ζητήματα που αφορούν παραβιάσεις της νομοθεσίας σε ότι αφορά την χρηματοδότηση της προεκλογικής εκστρατείας, αλλά και ένας μηχανισμός διαπλοκής και διαφθοράς με στόχο την απόκτηση εύνοιας από το προεδρικό ζεύγος για προνομιακή διαχείριση».
Σε ερώτημα προς την κ. Πική ανέφερε πως «το Προεδρικό απορρίπτει συνολικά το περιεχόμενο του βίντεο, πλην όμως έχουμε δύο περιπτώσεις όπου στοιχεία του βίντεο έχουν επιβεβαιωθεί, όπως οι 500.000 ευρώ για τις οποίες έχουμε επίσημη δήλωση για πρόθεση δωρεάς και το ότι δοθήκαν 75.000 ευρώ από τη Remedica στην κατεύθυνση της ενίσχυσης για την αντιμετώπιση των δασικών πυρκαγιών».
Περαιτέρω, εστίασε σε όσα αναφέρονται στο βίντεο για το όριο του ενός εκατομμυρίου ευρώ στην προεκλογική εκστρατεία των προεδρικών εκλογών του 2023, σημειώνοντας πως η Κυβέρνηση ποτέ δεν αμφισβήτησε τα όσα λέγονται. «Πριν 30 χρόνια έπαιρναν μαυροσάκκουλα με μετρητά σε υποψηφίους. Σήμερα δεν είναι ούτε φυσιολογικό, ούτε νόμιμο», πρόσθεσε.
Όσον αφορά τον Φορέα, είπε πως «ακόμα παίζουμε κρυφτούλι για κάτι που οι ίδιες οι εταιρείες έπρεπε να θέλουν να διαφημίζονται» και ζήτησε την κατάθεση στη Βουλή τουλάχιστον των ονομάτων των μεγάλων δωρητών.
«Υπάρχει ένας μηχανισμός διαφθοράς και διαπλοκής με επίκεντρο το Προεδρικό», πρόσθεσε ενώ διερωτήθηκε τι συνέβη και έχουν πολλαπλασιαστεί αίφνης οι εισφορές.
«Υπάρχουν καταγεγραμμένες όλες οι επαφές του ΠτΔ ή αξιωματούχων του Προεδρικού με αυτά τα μεγάλα συμφέροντα; Νομίζετε ότι θα είναι αυθαίρετο κάποιος πολίτης να εκτιμήσει ότι η στάση της κυβέρνησης απέναντι στη φορολογία των υπερκερδών των ΑΠΕ ή των τραπεζών ή όπως είναι η φορολογική μεταρρύθμιση απέναντι στην ΑΤΑ και των συλλογικών συμβάσεων;», ανέφερε στρέφοντας πυρά προς την Κυβέρνηση.
Ο ΠτΔ να ανοίξει τις πόρτες του στους ανακριτές
Η Ειρήνη Χαραλαμπίδου λαμβάνοντας το λόγο είπε πως από την πρώτη στιγμή «οι θεσμοί και η Αστυνομία έπρεπε να τεθούν σε συναγερμό με την προβολή του βίντεο». Πρόσθεσε πως η επικοινωνιακή πολιτική περί μοντάζ έχει καταρρεύσει, ενώ τα περί υβριδικής επίθεσης τα ξανακούσαμε. Εμπλέκεται, συνέχισε, ο ύψιστος θεσμός της Δημοκρατίας και το Προεδρικό και είναι ντροπή για τη δημοκρατία. Ο Πρόεδρος όφειλε μία εξήγηση στο λαό», τόνισε, ενώ διερωτήθηκε εάν η προεκλογική εκστρατεία του 2023 και του 2028 όντως έχουν χρηματοδοτηθεί με μετρητά. «Εάν δεν έπαιρνε μετρητά τότε πρέπει να ανοίξει τις πόρτες του στους ανακριτές να τα κάνουν όλοι φύλλο και φτερό και να τα δώσει όλα στη δημοσιότητα. Πώς και τι χρησιμοποίησε για την εκστρατεία είτε σε είδος είτε σε μετρητά», συνέχισε. «Ακόμα μία φράση που θα μείνει στην ιστορία είναι το “cash only” του Λακκοτρύπη», είπε χαρακτηριστικά.
Περαιτέρω, ανέφερε πως ο Γενικός Εισαγγελέας δεν μπορεί να είναι ο σύμβουλος του προέδρου και την ίδια ώρα να δώσει οδηγίες για να αντιμετωπίσει αυτό που έγινε, ενώ απευθυνόμενη στον Γενικό Λογιστή είπε πως δεν ξόφλησε με μία επιστολή που παρουσιάζει μόνο λογότυπα και ένα συνολικό ποσό.
Πική: «Δεν αγνοείται το ποσό των 500.000 ευρώ»
Απαντώντας στα ερωτήματα των βουλευτών, η κ. Πική αρχικά τόνισε πως «πολλά απ’ όσα ακούγονται δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα και δημιουργούν μία εσφαλμένη εικόνα για την χώρα μας». Ξεκαθάρισε πως βρίσκεται σε εξέλιξη ποινική έρευνα, έχει διοριστεί ποινικός ανακριτής και δεν πρόκειται να μπει σε λεπτομέρειες. Υπενθύμισε τη σημαντικότητα της στρατηγικής της κυβέρνησης για προσέλκυση ξένων επενδύσεων, προσθέτοντας πως «στο πλαίσιο αυτό η Κυβέρνηση πραγματοποιεί και αποστολές και συναντήσεις με στόχο την ενημέρωση δυνητικών επενδυτών». Όλοι αυτοί, όπως είπε, παραπέμπονται στο Κέντρο Εξυπηρέτησης Επιχειρήσεων είναι «one stop shop» με βάση τη νομοθεσία που ψήφισε η Βουλή.
Υπενθύμισε πως «πρόσφατα παρουσιάσαμε τα αποτελέσματα των επαφών του ΠτΔ στην Αμερική στο πλαίσιο της προώθησης της Κύπρου ως ποιοτικού επενδυτικού προορισμού. Κατά καιρούς φυσικά ή νομικά πρόσωπα τα οποία ήδη δραστηριοποιούνται στην Κύπρο προθυμοποιούνται να προβούν σε δωρεές είτε σε είδος είτε χρηματικές για την κάλυψη αναγκών ή για την υλοποίηση κάποιων έργων».
Για την έγκριση οποιαδήποτε χορηγίας, τόνισε, υπάρχει σαφής διαφανής διαδικασία με βάση τη νομοθεσία μέσω του Υπουργείου Οικονομικών.
«Δεν πρέπει και ούτε ταυτίζονται ποτέ με οποιαδήποτε ανταλλάγματα ούτε αποτελούν προϋπόθεση για να γίνουν επενδύσεις», συνέχισε.
«Όσον αφορά την περίπτωση που αναφέρθηκε ο κ. Χαραλάμπους στο βίντεο για το ποσό των 500.000 αυτή η πρόταση έχει να κάνει με την χρηματοδότηση του προγράμματος ChatGPT για την οποία είμαστε σε επικοινωνία με την Οpen ΑΙ από το 2025, κάτι που προέκυψε από το ταξίδι του Προέδρου στην Αμερική», εξήγησε.
«Ήρθε η πρόταση τον Σεπτέμβριο που μιλούσε για ένα χρόνο εφαρμογής πιλοτικού προγράμματος στα σχολεία. Υπήρχε επενδυτής (Αμερικανός) που δραστηριοποιείται στην χώρα μας ο οποίος ήθελε να δώσει το ποσό των 500.000», συνέχισε. Παράλληλα, όπως είπε, για τη συγκεκριμένη δωρεά υπάρχει συζήτηση σε εξέλιξη με τα αρμόδια υπουργεία Παιδείας και Οικονομικών και το Υφυπουργείο Καινοτομίας.
Παρόμοιο πρόγραμμα, συνέχισε, έγινε και στην Ελλάδα με την χρηματοδότηση ιδιώτη επενδυτή.
Στην δική μας περίπτωση, εξήγησε, δεν έχει ακόμα ολοκληρωθεί οπότε όπως είπε χαρακτηριστικά «δεν αγνοείται το ποσό των 500.000 ευρώ».
Περαιτέρω, τόνισε πως «καμία εισφορά δεν μπορεί να γίνει δεκτή σε μετρητά και κανένας αξιωματούχος δεν απαιτεί και δεν παίρνει καμία εισφορά με οποιονδήποτε άλλο τρόπο πέραν της νομοθεσίας».
Όσον αφορά τον Φορέα, είπε πως οι πλείστοι χορηγοί είναι εταιρείες, των οποίων δημοσιεύονται τα λογότυπα, ενώ πρόσθεσε πως πρέπει να σεβόμαστε τις αποφάσεις του Συνταγματικού Δικαστηρίου.
«Θέλουμε να λάμψει η αλήθεια γύρω από το βίντεο αλλά είναι καλό να μην μπαίνουμε στην ουσία μεσούσης της ποινικής διερεύνησης. Κατανοώ την οποιαδήποτε δυσάρεστη εμπειρία που υπάρχει από πρακτικές του παρελθόντος αλλά είναι άδικο για τη διακυβέρνηση μας να παραμερίζεται το έργο που παράγεται για την αναβάθμιση της εικόνας μας διεθνώς και της ενίσχυσης του κράτους δικαίου», είπε μεταξύ άλλων στην αρχική της τοποθέτηση.
Αντωνιάδης: «Ουδεμία δωρεά δεν γίνεται με μετρητά ή ανώνυμη»
Με τη σειρά του ο Γενικός Λογιστής Ανδρέας Αντωνιάδης, υπενθύμισε πως με απαντητική του επιστολή προς τον κ. Χριστοφίδη, την οποία δημοσίευσε το philenews, επιβεβαίωσε ότι δεν δόθηκε ποσό ύψους 500.000 ευρώ από Αμερικανό επενδυτή στο κράτος.
Περαιτέρω, εξήγησε πως σύμφωνα με τη διαδικασία ο μόνος που δίνει έγκριση για δωρεές είναι ο Υπουργός Οικονομικών, ωστόσο ενίοτε μπορεί να ζητηθεί η συνεισφορά του Γενικού Λογιστή. Μάλιστα, έφερε ως παράδειγμα συγκεκριμένη υπόθεση, λέγοντας πως «στις 19/11 ζητήθηκε η συνεισφορά μου και εγώ είχα συμβουλεύσει να μη γίνει δεκτή η δωρεά γιατί δεν πληρούσε κάποιες προϋποθέσεις».
«Είμαι υπέρ να ενισχυθεί η νομοθεσία και να μπουν πρόνοιες και κριτήρια και προϋποθέσεις για να γίνονται οι δωρεές συμπεριλαμβανομένου της ικανοποίησης των αρχών λογοδοσίας και διαφάνειας», τόνισε ο Γενικός Λογιστής.
Περαιτέρω, αναφερόμενος στη δωρεά των 75.000 ευρώ από την εταιρεία Remedica, είπε πως «η δωρεά δεν έγινε προς το κράτος αλλά έγινε σε ξεχωριστό μεταβατικό λογαριασμό στην κεντρική τράπεζα για τους πυρόπληκτους τον οποίο τον χειρίζομαι εγώ».
«Ουδεμία δωρεά δεν γίνεται με μετρητά ή ανώνυμη», συνέχισε, ενώ αναφορικά με τον Φορέα Κοινωνικής Στήριξης, αναφέρθηκε στην επιστολή που κατέθεσε ενώπιον της Επιτροπής στην οποία δημοσιεύονται τα λογότυπα των εταιρειών που έκαναν δωρεές τα τελευταία δύο ακαδημαϊκά έτη. Όσον αφορά το 2025, είπε πως για το 2025 έκαναν δωρεές 23 φυσικά και 95 νομικά πρόσωπα.
